เอวัมเม สุตัง. เอกัง สะมะยัง ภะคะวา กุรูสุ วิหะระติ กัมมาสะธัมมัง นามะ กุรูนัง นิคะโม. ตัตระ โข ภะคะวา ภิกขู อามันเตสิ ภิกขะโวติ. ภะทันเตติ เต ภิกขู ภะคะวะโต ปัจจัสโสสุง. ภะคะวา เอตะทะโวจะ.

Evamme sutaṃ. Ekaṃ samayaṃ bhagavā kurūsu viharati kammāsadhammaṃ nāma kurūnaṃ nigamo. Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi bhikkhavoti. Bhadanteti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ. Bhagavā etadavoca.

Thus have I heard. At one time the Blessed One was staying among the Kurus, at a market town of the Kurus called Kammasadhamma. There he addressed the monks: 'Monks.' 'Venerable sir,' they replied, and the Blessed One said this.

เอกายะโน อะยัง ภิกขะเว มัคโค สัตตานัง วิสุทธิยา, โสกะปะริเทวานัง สะมะติกกะมายะ, ทุกขะโทมะนัสสานัง อัฏฐังคะมายะ, ญายัสสะ อะธิคะมายะ, นิพพานัสสะ สัจฉิกิริยายะ. ยะทิทัง. จัตตาโร สะติปัฏฐานา. กะตะเม จัตตาโร.

Ekāyano ayaṃ bhikkhave maggo sattānaṃ visuddhiyā, sokaparidevānaṃ samatikkamāya, dukkhadomanassānaṃ aṭṭhaṅgamāya, ñāyassa adhigamāya, nibbānassa sacchikiriyāya. Yadidaṃ. Cattāro satipaṭṭhānā. Katame cattāro.

This, monks, is the one-way path for the purification of beings, for the surmounting of sorrow and lamentation, for the ending of pain and grief, for the attaining of the method, for the realising of Nibbana — namely, the four foundations of mindfulness. Which four?

อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อาตาปี สัมปะชาโน สะติมา, วิเนยยะ โลเก อะภิชฌาโทมะนัสสัง. เวทะนาสุ เวทะนานุปัสสี วิหะระติ, อาตาปี สัมปะชาโน สะติมา, วิเนยยะ โลเก อะภิชฌาโทมะนัสสัง. จิตเต จิตตานุปัสสี วิหะระติ, อาตาปี สัมปะชาโน สะติมา, วิเนยยะ โลเก อะภิชฌาโทมะนัสสัง. ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, อาตาปี สัมปะชาโน สะติมา, วิเนยยะ โลเก อะภิชฌาโทมะนัสสัง.

Idha bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati, ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṃ. Vedanāsu vedanānupassī viharati, ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṃ. Citte cittānupassī viharati, ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṃ. Dhammesu dhammānupassī viharati, ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṃ.

Here, monks, a monk dwells contemplating the body in the body, ardent, clearly comprehending and mindful, having put away covetousness and grief for the world; contemplating feelings in feelings; contemplating mind in mind; contemplating mind-objects in mind-objects — each in the same way.

กะถัญจะ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ อะรัญญะคะโต วา รุกขะมูละคะโต วา สุญญาคาระคะโต วา, นิสีทะติ ปัลลังกัง อาภุชิต๎วา อุชุง กายัง ปะณิธายะ, ปะริมุขัง สะติง อุปัฏฐะเปต๎วา. โส สะโต วะ อัสสะสะติ, สะโต ปัสสะสะติ. ทีฆัง วา อัสสะสันโต ทีฆัง อัสสะสามีติ ปะชานาติ. ทีฆัง วา ปัสสะสันโต ทีฆัง ปัสสะสามีติ ปะชานาติ, รัสสัง วา อัสสะสันโต รัสสัง อัสสะสามีติ ปะชานาติ, รัสสัง วา ปัสสะสันโต รัสสัง ปัสสะสามีติ ปะชานาติ. สัพพะกายะปะฏิสังเวที อัสสะสิสสามีติ สิกขะติ, สัพพะกายะปะฏิสังเวที ปัสสะสิสสามีติ สิกขะติ. ปัสสัมภะยัง กายะสังขารัง อัสสะสิสสามีติ สิกขะติ, ปัสสัมภะยัง กายะสังขารัง ปัสสะสิสสามีติ สิกขะติ. เสยยะถาปิ ภิกขะเว ทักโข ภะมะกาโร วา ภะมะการันเตวาสี วา ทีฆัง วา อัญฉันโต ทีฆัง อัญฉามีติ ปะชานาติ, รัสสัง วา อัญฉันโต รัสสัง อัญฉามีติ ปะชานาติ. เอวะเมวะ โข ภิกขะเว ภิกขุ ทีฆัง วา อัสสะสันโต ทีฆัง อัสสะสามีติ ปะชานาติ. ทีฆัง วา ปัสสะสันโต ทีฆัง ปัสสะสามีติ ปะชานาติ, รัสสัง วา อัสสะสันโต รัสสัง อัสสะสามีติ ปะชานาติ, รัสสัง วา ปัสสะสันโต รัสสัง ปัสสะสามีติ ปะชานาติ. สัพพะกายะปะฏิสังเวที อัสสะสิสสามีติ สิกขะติ, สัพพะกายะปะฏิสังเวที ปัสสะสิสสามีติ สิกขะติ, ปัสสัมภะยัง กายะสังขารัง อัสสะสิสสามีติ สิกขะติ, ปัสสัมภะยัง กายะสังขารัง ปัสสะสิสสามีติ สิกขะติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Kathañca bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati, idha bhikkhave bhikkhu araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā, nisīdati pallaṅkaṃ ābhujitvā ujuṃ kāyaṃ paṇidhāya, parimukhaṃ satiṃ upaṭṭhapetvā. So sato va assasati, sato passasati. Dīghaṃ vā assasanto dīghaṃ assasāmīti pajānāti. Dīghaṃ vā passasanto dīghaṃ passasāmīti pajānāti, rassaṃ vā assasanto rassaṃ assasāmīti pajānāti, rassaṃ vā passasanto rassaṃ passasāmīti pajānāti. Sabbakāyapaṭisaṃvedī assasissāmīti sikkhati, sabbakāyapaṭisaṃvedī passasissāmīti sikkhati. Passambhayaṃ kāyasaṅkhāraṃ assasissāmīti sikkhati, passambhayaṃ kāyasaṅkhāraṃ passasissāmīti sikkhati. Seyyathāpi bhikkhave dakkho bhamakāro vā bhamakārantevāsī vā dīghaṃ vā añchanto dīghaṃ añchāmīti pajānāti, rassaṃ vā añchanto rassaṃ añchāmīti pajānāti. Evameva kho bhikkhave bhikkhu dīghaṃ vā assasanto dīghaṃ assasāmīti pajānāti. Dīghaṃ vā passasanto dīghaṃ passasāmīti pajānāti, rassaṃ vā assasanto rassaṃ assasāmīti pajānāti, rassaṃ vā passasanto rassaṃ passasāmīti pajānāti. Sabbakāyapaṭisaṃvedī assasissāmīti sikkhati, sabbakāyapaṭisaṃvedī passasissāmīti sikkhati, passambhayaṃ kāyasaṅkhāraṃ assasissāmīti sikkhati, passambhayaṃ kāyasaṅkhāraṃ passasissāmīti sikkhati. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati.

And how does a monk dwell contemplating the body in the body? Here a monk, gone to the forest, to the root of a tree or to an empty place, sits down cross-legged, holding his body straight and setting mindfulness before him. Mindful he breathes in, mindful he breathes out. Breathing in long he knows 'I breathe in long'; breathing out long he knows 'I breathe out long'; breathing in short he knows 'I breathe in short'; breathing out short he knows 'I breathe out short'. He trains: 'sensitive to the whole body I shall breathe in'; he trains: 'sensitive to the whole body I shall breathe out'. He trains: 'calming the bodily formation I shall breathe in'; he trains: 'calming the bodily formation I shall breathe out'. Just as a skilled turner or his apprentice, making a long turn, knows 'I make a long turn', and making a short turn knows 'I make a short turn' — so too the monk knows his breathing, long and short, and trains in the same way. Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or externally, or both.

สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะ-ธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ. ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ. นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavaya-dhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti. Yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati. Na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

He dwells contemplating the nature of arising in the body, or he dwells contemplating the nature of passing away in the body, or he dwells contemplating the nature of both arising and passing away in the body. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ คัจฉันโต วา คัจฉามีติ ปะชานาติ, ฐิโต วา ฐิโตมหีติ ปะชานาติ, นิสินโน วา นิสินโนมหีติ ปะชานาติ, สะยาโน วา สะยาโนมหีติ ปะชานาติ, ยะถา ยะถา วา ปะนัสสะ กาโย ปะณิหิโต โหติ, ตะถา ตะถา สัมปะชานาติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu gacchanto vā gacchāmīti pajānāti, ṭhito vā ṭhitomhīti pajānāti, nisinno vā nisinnomhīti pajānāti, sayāno vā sayānomhīti pajānāti, yathā yathā vā panassa kāyo paṇihito hoti, tathā tathā sampajānāti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk, when walking, knows 'I am walking'; when standing, knows 'I am standing'; when sitting, knows 'I am sitting'; when lying down, knows 'I am lying down'. In whatever way his body is disposed, so he understands it. Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or he dwells contemplating the body in the body externally, or he dwells contemplating the body in the body both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away in the body, or the nature of both arising and passing away in the body. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ อะภิกกันเต ปะฏิกกันเต สัมปะชานะการี โหติ, อาโลกิเต วิโลกิเต สัมปะชานะการี โหติ, สัมมิญชิเต ปะสาริเต สัมปะชานะการี โหติ, สังฆาฏิปัตตะจีวะระธาระเณ สัมปะชานะการี โหติ, อะสิเต ปีเต ขายิเต สายิเต สัมปะชานะการี โหติ, อุจจาระปัสสาวะกัมเม สัมปะชานะการี โหติ, คะเต ฐิเต นิสินเน สุตเต ชาคะริเต ภาสิเต ตุณ๎หีภาเว สัมปะชานะการี โหติ, อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu abhikkante paṭikkante sampajānakārī hoti, ālokite vilokite sampajānakārī hoti, samiñjite pasārite sampajānakārī hoti, saṅghāṭipattacīvaradhāraṇe sampajānakārī hoti, asite pīte khāyite sāyite sampajānakārī hoti, uccārapassāvakamme sampajānakārī hoti, gate ṭhite nisinne sutte jāgarite bhāsite tuṇhībhāve sampajānakārī hoti, iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk is one who acts in clear comprehension when going forward and returning; who acts in clear comprehension when looking ahead and looking away; who acts in clear comprehension when bending and stretching his limbs; who acts in clear comprehension in carrying his outer cloak, his robes and his bowl; who acts in clear comprehension when eating, drinking, chewing and tasting; who acts in clear comprehension in passing excrement and urine; who acts in clear comprehension in walking, standing, sitting, falling asleep, waking, speaking and keeping silent. Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or he dwells contemplating the body in the body externally, or he dwells contemplating the body in the body both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away in the body, or the nature of both arising and passing away in the body. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ อิมะเมวะ กายัง อุทธัง ปาทะตะลา อะโธ เกสะมัตถะกา, ตะจะปะริยันตัง ปูรันนานัปปะการัสสะ อะสุจิโน ปัจจะเวกขะติ. อัตถิ อิมัส๎มิง กาเย เกสา โลมา นะขา ทันตา ตะโจ, มังสัง นะหารู อัฏฐี อัฏฐิมิญชัง วักกัง, หะทะยัง ยะกะนัง กิโลมะกัง ปิหะกัง ปัปผาสัง, อันตัง อันตะคุณัง อุทะริยัง กะรีสัง, ปิตตัง เสมหัง ปุพโพ โลหิตัง เสโท เมโท, อัสสุ วะสา เขโพ สิงฆาณิกา ละสิกา มุตตันติ. เสยยะถาปิ ภิกขะเว อุภะโตมุขา มูโตพี ปูรา นานาวิหิตัสสะ ธัญญัสสะ. เสยยะถีทัง. สาลีนัง วีหีนัง มุคคานัง มาสานัง ติลานัง ตัณฑุลานัง. ตะเมนัง จักขุมา ปุริโส มุญจิต๎วา ปัจจะเวกเขยยะ. อิเม สาลี, อิเม วีหี, อิเม มุคคา, อิเม มาสา, อิเม ติลา, อิเม ตัณฑุลาติ. เอวะเมวะ โข ภิกขะเว ภิกขุ อิมะเมวะ กายัง อุทธัง ปาทะตะลา อะโธ เกสะมัตถะกา, ตะจะปะริยันตัง ปูรันนานัปปะการัสสะ อะสุจิโน ปัจจะเวกขะติ. อัตถิ อิมัส๎มิง กาเย เกสา โลมา นะขา ทันตา ตะโจ, มังสัง นะหารู อัฏฐี อัฏฐิมิญชัง วักกัง, หะทะยัง ยะกะนัง กิโลมะกัง ปิหะกัง ปัปผาสัง, อันตัง อันตะคุณัง อุทะริยัง กะรีสัง, ปิตตัง เสมหัง ปุพโพ โลหิตัง เสโท เมโท, อัสสุ วะสา เขโพ สิงฆาณิกา ละสิกา มุตตันติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu imameva kāyaṃ uddhaṃ pādatalā adho kesamatthakā, tacapariyantaṃ pūrannānappakārassa asucino paccavekkhati. Atthi imasmiṃ kāye kesā lomā nakhā dantā taco, maṃsaṃ nahārū aṭṭhī aṭṭhimiñjaṃ vakkaṃ, hadayaṃ yakanaṃ kilomakaṃ pihakaṃ papphāsaṃ, antaṃ antaguṇaṃ udariyaṃ karīsaṃ, pittaṃ semhaṃ pubbo lohitaṃ sedo medo, assu vasā khepo siṅghāṇikā lasikā muttanti. Seyyathāpi bhikkhave ubhatomukhā mūtopī pūrā nānāvihitassa dhaññassa. Seyyathīdaṃ. Sālīnaṃ vīhīnaṃ muggānaṃ māsānaṃ tilānaṃ taṇḍulānaṃ. Tamenaṃ cakkhumā puriso muñcitvā paccavekkheyya. Ime sālī, ime vīhī, ime muggā, ime māsā, ime tilā, ime taṇḍulāti. Evameva kho bhikkhave bhikkhu imameva kāyaṃ uddhaṃ pādatalā adho kesamatthakā, tacapariyantaṃ pūrannānappakārassa asucino paccavekkhati. Atthi imasmiṃ kāye kesā lomā nakhā dantā taco, maṃsaṃ nahārū aṭṭhī aṭṭhimiñjaṃ vakkaṃ, hadayaṃ yakanaṃ kilomakaṃ pihakaṃ papphāsaṃ, antaṃ antaguṇaṃ udariyaṃ karīsaṃ, pittaṃ semhaṃ pubbo lohitaṃ sedo medo, assu vasā khepo siṅghāṇikā lasikā muttanti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk reviews this very body, upward from the soles of the feet and downward from the crown of the head, bounded by skin and full of impurity of many kinds: 'In this body there are head hairs, body hairs, nails, teeth, skin; flesh, sinews, bones, bone marrow, kidneys; heart, liver, membrane, spleen, lungs; bowels, mesentery, undigested food, excrement; bile, phlegm, pus, blood, sweat, fat; tears, grease, spittle, mucus, joint fluid, urine.' Just as though there were a sack open at both ends, filled with grain of many kinds — that is to say, hill rice, paddy, mung beans, kidney beans, sesame and husked rice — and a man with eyes to see were to open it and review it: 'These are hill rice, these paddy, these mung beans, these kidney beans, these sesame, these husked rice' — even so a monk reviews this very body, upward from the soles of the feet and downward from the crown of the head, bounded by skin and full of impurity of many kinds, and names the same parts over again. Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ อิมะเมวะ กายัง ยะถาฐิตัง ยะถาปะณิหิตัง ธาตุโส ปัจจะเวกขะติ. อัตถิ อิมัส๎มิง กาเย ปะฐะวีธาตุ อาโปธาตุ เตโชธาตุ วาโยธาตูติ. เสยยะถาปิ ภิกขะเว ทักโข โคฆาตะโก วา โคฆาตะกันเตวาสี วา คาวิง วะธิต๎วา จาตุมมะหาปะเถ วิละโส ปะฏิวิภะชิต๎วา นิสินโน อัสสะ. เอวะเมวะ โข ภิกขะเว ภิกขุ อิมะเมวะ กายัง ยะถาฐิตัง ยะถาปะณิหิตัง ธาตุโส ปัจจะเวกขะติ. อัตถิ อิมัส๎มิง กาเย ปะฐะวีธาตุ อาโปธาตุ เตโชธาตุ วาโยธาตูติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu imameva kāyaṃ yathāṭhitaṃ yathāpaṇihitaṃ dhātuso paccavekkhati. Atthi imasmiṃ kāye paṭhavīdhātu āpodhātu tejodhātu vāyodhātūti. Seyyathāpi bhikkhave dakkho goghātako vā goghātakantevāsī vā gāviṃ vadhitvā cātummahāpathe vilaso paṭivibhajitvā nisinno assa. Evameva kho bhikkhave bhikkhu imameva kāyaṃ yathāṭhitaṃ yathāpaṇihitaṃ dhātuso paccavekkhati. Atthi imasmiṃ kāye paṭhavīdhātu āpodhātu tejodhātu vāyodhātūti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk reviews this very body, however it stands and however it is disposed, by way of the elements: 'In this body there is the earth element, the water element, the fire element, the air element.' Just as a skilled butcher or his apprentice, having slaughtered a cow, might sit at a crossroads with it divided into portions — even so a monk reviews this very body, however it stands and however it is disposed, by way of the elements: 'In this body there is the earth element, the water element, the fire element, the air element.' Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ เสยยะถาปิ ปัสเสยยะ สะรีรัง สีวะถิกายะ ฉัฑฑิตัง, เอกาหะมะตัง วา ท๎วีหะมะตัง วา ตีหะมะตัง วา, อุทธุมาตะกัง วินีละกัง วิปุพพะกะชาตัง. โส อิมะเมวะ กายัง อุปะสังหะระติ. อะยัมปิ โข กาโย เอวังธัมโม เอวังภาวี เอวัง อะนะตีโตติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ, อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ sīvathikāya chaḍḍitaṃ, ekāhamataṃ vā dvīhamataṃ vā tīhamataṃ vā, uddhumātakaṃ vinīlakaṃ vipubbakajātaṃ. So imameva kāyaṃ upasaṃharati. Ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī evaṃ anatītoti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya, anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk, as though he were to see a body cast away in a charnel ground — one day dead, or two days dead, or three days dead, bloated, discoloured and festering — compares this very body with it: 'This body too is of such a nature, will come to be like that, and is not exempt from it.' Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance, and he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ เสยยะถาปิ ปัสเสยยะ สะรีรัง สีวะถิกายะ ฉัฑฑิตัง, กาเกหิ วา ขัชชะมานัง, คิชเฌหิ วา ขัชชะมานัง, กุละเลหิ วา ขัชชะมานัง, สุวาเณหิ วา ขัชชะมานัง, สิงคาเลหิ วา ขัชชะมานัง, วิวิเธหิ วา ปาณะกะชาเตหิ ขัชชะมานัง. โส อิมะเมวะ กายัง อุปะสังหะระติ. อะยัมปิ โข กาโย เอวังธัมโม เอวังภาวี เอวัง อะนะตีโตติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ. เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ sīvathikāya chaḍḍitaṃ, kākehi vā khajjamānaṃ, gijjhehi vā khajjamānaṃ, kulalehi vā khajjamānaṃ, suvāṇehi vā khajjamānaṃ, siṅgālehi vā khajjamānaṃ, vividhehi vā pāṇakajātehi khajjamānaṃ. So imameva kāyaṃ upasaṃharati. Ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī evaṃ anatītoti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati. Evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk, as though he were to see a body cast away in a charnel ground, being eaten by crows, or eaten by vultures, or eaten by hawks, or eaten by dogs, or eaten by jackals, or eaten by various kinds of small creatures — compares this very body with it: 'This body too is of such a nature, will come to be like that, and is not exempt from it.' Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away. He dwells contemplating the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ เสยยะถาปิ ปัสเสยยะ สะรีรัง สีวะถิกายะ ฉัฑฑิตัง, อัฏฐิสังขะลิกัง สะมังสะโลหิตัง นะหารุ สัมพันธัง. โส อิมะเมวะ กายัง อุปะสังหะระติ. อะยัมปิ โข กาโย เอวังธัมโม เอวังภาวี เอวัง อะนะตีโตติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ sīvathikāya chaḍḍitaṃ, aṭṭhisaṅkhalikaṃ samaṃsalohitaṃ nahāru sambandhaṃ. So imameva kāyaṃ upasaṃharati. Ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī evaṃ anatītoti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati. Bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk, as though he were to see a body cast away in a charnel ground — a skeleton with flesh and blood upon it, held together by sinews — compares this very body with it: 'This body too is of such a nature, will come to be like that, and is not exempt from it.' Thus he dwells contemplating the body in the body internally. Or he dwells contemplating the body in the body externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ เสยยะถาปิ ปัสเสยยะ สะรีรัง สีวะถิกายะ ฉัฑฑิตัง, อัฏฐิสังขะลิกัง นิมมังสะโลหิตะมักขิตัง นะหารุ สัมพันธัง. โส อิมะเมวะ กายัง อุปะสังหะระติ. อะยัมปิ โข กาโย เอวังธัมโม เอวังภาวี เอวัง อะนะตีโตติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ sīvathikāya chaḍḍitaṃ, aṭṭhisaṅkhalikaṃ nimmaṃsalohitamakkhitaṃ nahāru sambandhaṃ. So imameva kāyaṃ upasaṃharati. Ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī evaṃ anatītoti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk, as though he were to see a body cast away in a charnel ground — a skeleton without flesh, smeared with blood, held together by sinews — compares this very body with it: 'This body too is of such a nature, will come to be like that, and is not exempt from it.' Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ เสยยะถาปิ ปัสเสยยะ สะรีรัง สีวะถิกายะ ฉัฑฑิตัง, อัฏฐิสังขะลิกัง อะปะคะตะมังสะโลหิตัง นะหารุ สัมพันธัง. โส อิมะเมวะ กายัง อุปะสังหะระติ. อะยัมปิ โข กาโย เอวังธัมโม เอวังภาวี เอวัง อะนะตีโตติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ sīvathikāya chaḍḍitaṃ, aṭṭhisaṅkhalikaṃ apagatamaṃsalohitaṃ nahāru sambandhaṃ. So imameva kāyaṃ upasaṃharati. Ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī evaṃ anatītoti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk, as though he were to see a body cast away in a charnel ground — a skeleton with flesh and blood gone from it, held together by sinews — compares this very body with it: 'This body too is of such a nature, will come to be like that, and is not exempt from it.' Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ เสยยะถาปิ ปัสเสยยะ สะรีรัง สีวะถิกายะ ฉัฑฑิตัง, อัฏฐิกานิ อะปะคะตะนะหารุสัมพันธานิ, ทิสาวิทิสา วิกขิตตานิ, อัญเญนะ หัตถัฏฐิกัง, อัญเญนะ ปาทัฏฐิกัง, อัญเญนะ ชังฆัฏฐิกัง, อัญเญนะ อูรุฏฐิกัง, อัญเญนะ กะฏิฏฐิกัง, อัญเญนะ ปิฏฐิกัณฏะกัฏฐิกัง, อัญเญนะ ผาสุกัฏฐิกัง, อัญเญนะ อุรัฏฐิกัง, อัญเญนะ พาหุฏฐิกัง, อัญเญนะ อังสัฏฐิกัง, อัญเญนะ คีวัฏฐิกัง, อัญเญนะ หะนุฏฐิกัง, อัญเญนะ ทันตัฏฐิกัง, อัญเญนะ สีสะกะฏาหัง. โส อิมะเมวะ กายัง อุปะสังหะระติ. อะยัมปิ โข กาโย เอวังธัมโม เอวังภาวี เอวัง อะนะตีโตติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ, ปะติสสะติมัตตายะ อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ sīvathikāya chaḍḍitaṃ, aṭṭhikāni apagatanahārusambandhāni, disāvidisā vikkhittāni, aññena hatthaṭṭhikaṃ, aññena pādaṭṭhikaṃ, aññena jaṅghaṭṭhikaṃ, aññena ūruṭṭhikaṃ, aññena kaṭiṭṭhikaṃ, aññena piṭṭhikaṇṭakaṭṭhikaṃ, aññena phāsukaṭṭhikaṃ, aññena uraṭṭhikaṃ, aññena bāhuṭṭhikaṃ, aññena aṃsaṭṭhikaṃ, aññena gīvaṭṭhikaṃ, aññena hanuṭṭhikaṃ, aññena dantaṭṭhikaṃ, aññena sīsakaṭāhaṃ. So imameva kāyaṃ upasaṃharati. Ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī evaṃ anatītoti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya, patissatimattāya anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk, as though he were to see a body cast away in a charnel ground — the bones no longer held by sinews, scattered in all directions and between them: a hand bone here, a foot bone there, a shin bone, a thigh bone, a hip bone, a bone of the spine, a rib, a breast bone, an arm bone, a shoulder bone, a neck bone, a jaw bone, a tooth, the skull — compares this very body with it: 'This body too is of such a nature, will come to be like that, and is not exempt from it.' Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or externally, or both internally and externally, contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away, and mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. Independent he dwells, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ เสยยะถาปิ ปัสเสยยะ สะรีรัง สีวะถิกายะ ฉัฑฑิตัง, อัฏฐิกานิ เสตานิ สังขะวัณณุปะนิภานิ. โส อิมะเมวะ กายัง อุปะสังหะระติ. อะยัมปิ โข กาโย เอวังธัมโม เอวังภาวี เอวัง อะนะตีโตติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ sīvathikāya chaḍḍitaṃ, aṭṭhikāni setāni saṅkhavaṇṇupanibhāni. So imameva kāyaṃ upasaṃharati. Ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī evaṃ anatītoti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk, as though he were to see a body cast away in a charnel ground — the bones gone white, the colour of shells — compares this very body with it: 'This body too is of such a nature, will come to be like that, and is not exempt from it.' Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ เสยยะถาปิ ปัสเสยยะ สะรีรัง สีวะถิกายะ ฉัฑฑิตัง, อัฏฐิกานิ ปุญชะกิตานิ เตโรวัสสิกานิ. โส อิมะเมวะ กายัง อุปะสังหะระติ. อะยัมปิ โข กาโย เอวังธัมโม เอวังภาวี เอวัง อะนะตีโตติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ sīvathikāya chaḍḍitaṃ, aṭṭhikāni puñjakitāni terovassikāni. So imameva kāyaṃ upasaṃharati. Ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī evaṃ anatītoti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk, as though he were to see a body cast away in a charnel ground — the bones heaped together, more than a year old — compares this very body with it: 'This body too is of such a nature, will come to be like that, and is not exempt from it.' Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ เสยยะถาปิ ปัสเสยยะ สะรีรัง สีวะถิกายะ ฉัฑฑิตัง, อัฏฐิกานิ ปูตีนิ จุณณะกะชาตานิ. โส อิมะเมวะ กายัง อุปะสังหะระติ, อะยัมปิ โข กาโย เอวังธัมโม เอวังภาวี เอวัง อะนะตีโตติ. อิติ อัชฌัตตัง วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา กายัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ กาโยติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ โข ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ sīvathikāya chaḍḍitaṃ, aṭṭhikāni pūtīni cuṇṇakajātāni. So imameva kāyaṃ upasaṃharati, ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī evaṃ anatītoti. Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati, bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. Atthi kāyoti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi kho bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati.

And again, monks, a monk, as though he were to see a body cast away in a charnel ground — the bones rotted away and gone to powder — compares this very body with it: 'This body too is of such a nature, will come to be like that, and is not exempt from it.' Thus he dwells contemplating the body in the body internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in the body, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is a body' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Just so, monks, does a monk dwell contemplating the body in the body.

กะถัญจะ ภิกขะเว ภิกขุ เวทะนาสุ เวทะนานุปัสสี วิหะระติ. อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ สุขัง เวทะนัง เวทิยะมาโน, สุขัง เวทะนัง เวทิยามีติ ปะชานาติ. ทุกขัง เวทะนัง เวทิยะมาโน, ทุกขัง เวทะนัง เวทิยามีติ ปะชานาติ. อะทุกขะมะสุขัง เวทะนัง เวทิยะมาโน, อะทุกขะมะสุขัง เวทะนัง เวทิยามีติ ปะชานาติ. สามิสัง วา สุขัง เวทะนัง เวทิยะมาโน, สามิสัง สุขัง เวทะนัง เวทิยามีติ ปะชานาติ. นิรามิสัง วา สุขัง เวทะนัง เวทิยะมาโน, นิรามิสัง สุขัง เวทะนัง เวทิยามีติ ปะชานาติ. สามิสัง วา ทุกขัง เวทะนัง เวทิยะมาโน, สามิสัง ทุกขัง เวทะนัง เวทิยามีติ ปะชานาติ. นิรามิสัง วา ทุกขัง เวทะนัง เวทิยะมาโน, นิรามิสัง ทุกขัง เวทะนัง เวทิยามีติ ปะชานาติ. สามิสัง วา อะทุกขะมะสุขัง เวทะนัง เวทิยะมาโน, สามิสัง อะทุกขะมะสุขัง เวทะนัง เวทิยามีติ ปะชานาติ. นิรามิสัง วา อะทุกขะมะสุขัง เวทะนัง เวทิยะมาโน, นิรามิสัง อะทุกขะมะสุขัง เวทะนัง เวทิยามีติ ปะชานาติ. อิติ อัชฌัตตัง วา เวทะนาสุ เวทะนานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา เวทะนาสุ เวทะนานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา เวทะนาสุ เวทะนานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา เวทะนาสุ วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา เวทะนาสุ วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา เวทะนาสุ วิหะระติ. อัตถิ เวทะนาติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัง โข ภิกขะเว ภิกขุ เวทะนาสุ เวทะนานุปัสสี วิหะระติ.

Kathañca bhikkhave bhikkhu vedanāsu vedanānupassī viharati. Idha bhikkhave bhikkhu sukhaṃ vedanaṃ vediyamāno, sukhaṃ vedanaṃ vediyāmīti pajānāti. Dukkhaṃ vedanaṃ vediyamāno, dukkhaṃ vedanaṃ vediyāmīti pajānāti. Adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vediyamāno, adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vediyāmīti pajānāti. Sāmisaṃ vā sukhaṃ vedanaṃ vediyamāno, sāmisaṃ sukhaṃ vedanaṃ vediyāmīti pajānāti. Nirāmisaṃ vā sukhaṃ vedanaṃ vediyamāno, nirāmisaṃ sukhaṃ vedanaṃ vediyāmīti pajānāti. Sāmisaṃ vā dukkhaṃ vedanaṃ vediyamāno, sāmisaṃ dukkhaṃ vedanaṃ vediyāmīti pajānāti. Nirāmisaṃ vā dukkhaṃ vedanaṃ vediyamāno, nirāmisaṃ dukkhaṃ vedanaṃ vediyāmīti pajānāti. Sāmisaṃ vā adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vediyamāno, sāmisaṃ adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vediyāmīti pajānāti. Nirāmisaṃ vā adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vediyamāno, nirāmisaṃ adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vediyāmīti pajānāti. Iti ajjhattaṃ vā vedanāsu vedanānupassī viharati, bahiddhā vā vedanāsu vedanānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā vedanāsu vedanānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā vedanāsu viharati, vayadhammānupassī vā vedanāsu viharati, samudayavayadhammānupassī vā vedanāsu viharati. Atthi vedanāti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evaṃ kho bhikkhave bhikkhu vedanāsu vedanānupassī viharati.

And how, monks, does a monk dwell contemplating feelings in feelings? Here, monks, a monk, feeling a pleasant feeling, knows 'I feel a pleasant feeling'; feeling a painful feeling, knows 'I feel a painful feeling'; feeling a feeling neither painful nor pleasant, knows 'I feel a feeling neither painful nor pleasant'. Feeling a pleasant feeling of the flesh, he knows it as such; feeling a pleasant feeling not of the flesh, he knows it as such; and so with the painful, and with the neither-painful-nor-pleasant — each known as of the flesh or not of the flesh. Thus he dwells contemplating feelings in feelings internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in feelings, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is feeling' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Just so, monks, does a monk dwell contemplating feelings in feelings.

กะถัญจะ ภิกขะเว ภิกขุ จิตเต จิตตานุปัสสี วิหะระติ. อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ สะราคัง วา จิตตัง สะราคัง จิตตันติ ปะชานาติ, วีตะราคัง วา จิตตัง วีตะราคัง จิตตันติ ปะชานาติ. สะโทสัง วา จิตตัง สะโทสัง จิตตันติ ปะชานาติ, วีตะโทสัง วา จิตตัง วีตะโทสัง จิตตันติ ปะชานาติ. สะโมหัง วา จิตตัง สะโมหัง จิตตันติ ปะชานาติ, วีตะโมหัง วา จิตตัง วีตะโมหัง จิตตันติ ปะชานาติ. สังขิตตัง วา จิตตัง สังขิตตัง จิตตันติ ปะชานาติ, วิกขิตตัง วา จิตตัง วิกขิตตัง จิตตันติ ปะชานาติ. มะหัคคะตัง วา จิตตัง มะหัคคะตัง จิตตันติ ปะชานาติ, อะมะหัคคะตัง วา จิตตัง อะมะหัคคะตัง จิตตันติ ปะชานาติ. สะอุตตะรัง วา จิตตัง สะอุตตะรัง จิตตันติ ปะชานาติ, อะนุตตะรัง วา จิตตัง อะนุตตะรัง จิตตันติ ปะชานาติ. สะมาหิตัง วา จิตตัง สะมาหิตัง จิตตันติ ปะชานาติ, อะสะมาหิตัง วา จิตตัง อะสะมาหิตัง จิตตันติ ปะชานาติ. วิมุตตัง วา จิตตัง วิมุตตัง จิตตันติ ปะชานาติ, อะวิมุตตัง วา จิตตัง อะวิมุตตัง จิตตันติ ปะชานาติ. อิติ อัชฌัตตัง วา จิตเต จิตตานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา จิตเต จิตตานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา จิตเต จิตตานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา จิตตัส๎มิง วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา จิตตัส๎มิง วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา จิตตัส๎มิง วิหะระติ. อัตถิ จิตตันติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัง โข ภิกขะเว ภิกขุ จิตเต จิตตานุปัสสี วิหะระติ.

Kathañca bhikkhave bhikkhu citte cittānupassī viharati. Idha bhikkhave bhikkhu sarāgaṃ vā cittaṃ sarāgaṃ cittanti pajānāti, vītarāgaṃ vā cittaṃ vītarāgaṃ cittanti pajānāti. Sadosaṃ vā cittaṃ sadosaṃ cittanti pajānāti, vītadosaṃ vā cittaṃ vītadosaṃ cittanti pajānāti. Samohaṃ vā cittaṃ samohaṃ cittanti pajānāti, vītamohaṃ vā cittaṃ vītamohaṃ cittanti pajānāti. Saṅkhittaṃ vā cittaṃ saṅkhittaṃ cittanti pajānāti, vikkhittaṃ vā cittaṃ vikkhittaṃ cittanti pajānāti. Mahaggataṃ vā cittaṃ mahaggataṃ cittanti pajānāti, amahaggataṃ vā cittaṃ amahaggataṃ cittanti pajānāti. Sauttaraṃ vā cittaṃ sauttaraṃ cittanti pajānāti, anuttaraṃ vā cittaṃ anuttaraṃ cittanti pajānāti. Samāhitaṃ vā cittaṃ samāhitaṃ cittanti pajānāti, asamāhitaṃ vā cittaṃ asamāhitaṃ cittanti pajānāti. Vimuttaṃ vā cittaṃ vimuttaṃ cittanti pajānāti, avimuttaṃ vā cittaṃ avimuttaṃ cittanti pajānāti. Iti ajjhattaṃ vā citte cittānupassī viharati, bahiddhā vā citte cittānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā citte cittānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā cittasmiṃ viharati, vayadhammānupassī vā cittasmiṃ viharati, samudayavayadhammānupassī vā cittasmiṃ viharati. Atthi cittanti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evaṃ kho bhikkhave bhikkhu citte cittānupassī viharati.

And how, monks, does a monk dwell contemplating mind in mind? Here, monks, a monk knows a mind with lust as a mind with lust, and a mind without lust as a mind without lust; a mind with hate as such, and a mind without hate as such; a mind with delusion as such, and a mind without delusion as such; a contracted mind as contracted, and a distracted mind as distracted; an exalted mind as exalted, and an unexalted mind as unexalted; a surpassable mind as surpassable, and an unsurpassable mind as unsurpassable; a concentrated mind as concentrated, and an unconcentrated mind as unconcentrated; a liberated mind as liberated, and an unliberated mind as unliberated. Thus he dwells contemplating mind in mind internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in mind, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there is mind' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Just so, monks, does a monk dwell contemplating mind in mind.

กะถัญจะ ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ. อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, ปัญจะสุ นีวะระเณสุ.

Kathañca bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati. Idha bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, pañcasu nīvaraṇesu.

And how, monks, does a monk dwell contemplating mind-objects in mind-objects? Here, monks, a monk dwells contemplating mind-objects in mind-objects as regards the five hindrances.

กะถัญจะ ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, ปัญจะสุ นีวะระเณสุ. อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ สันตัง วา อัชฌัตตัง กามะฉันทัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง กามะฉันโทติ ปะชานาติ, อะสันตัง วา อัชฌัตตัง กามะฉันทัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง กามะฉันโทติ ปะชานาติ, ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ กามะฉันทัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อุปปันนัสสะ กามะฉันทัสสะ ปะหานัง โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ ปะหีนัสสะ กามะฉันทัสสะ อายะติง อะนุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. สันตัง วา อัชฌัตตัง พ๎ยาปาทัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง พ๎ยาปาโทติ ปะชานาติ, อะสันตัง วา อัชฌัตตัง พ๎ยาปาทัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง พ๎ยาปาโทติ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ พ๎ยาปาทัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อุปปันนัสสะ พ๎ยาปาทัสสะ ปะหานัง โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ ปะหีนัสสะ พ๎ยาปาทัสสะ อายะติง อะนุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. สันตัง วา อัชฌัตตัง ถีนะมิทธัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง ถีนะมิทธันติ ปะชานาติ, อะสันตัง วา อัชฌัตตัง ถีนะมิทธัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง ถีนะมิทธันติ ปะชานาติ, ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ ถีนะมิทธัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อุปปันนัสสะ ถีนะมิทธัสสะ ปะหานัง โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ ปะหีนัสสะ ถีนะมิทธัสสะ อายะติง อะนุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. สันตัง วา อัชฌัตตัง อุทธัจจะกุกกุจจัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง อุทธัจจะกุกกุจจันติ ปะชานาติ, อะสันตัง วา อัชฌัตตัง อุทธัจจะกุกกุจจัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง อุทธัจจะกุกกุจจันติ ปะชานาติ, ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ อุทธัจจะกุกกุจจัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อุปปันนัสสะ อุทธัจจะกุกกุจจัสสะ ปะหานัง โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ ปะหีนัสสะ อุทธัจจะกุกกุจจัสสะ อายะติง อะนุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. สันตัง วา อัชฌัตตัง วิจิกิจฉัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง วิจิกิจฉาติ ปะชานาติ, อะสันตัง วา อัชฌัตตัง วิจิกิจฉัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง วิจิกิจฉาติ ปะชานาติ, ยะถา จะ อะนุปปันนายะ วิจิกิจฉายะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อุปปันนายะ วิจิกิจฉายะ ปะหานัง โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ ปะหีนายะ วิจิกิจฉายะ อายะติง อะนุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. อิติ อัชฌัตตัง วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ. อัตถิ ธัมมาติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ โข ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, ปัญจะสุ นีวะระเณสุ.

Kathañca bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, pañcasu nīvaraṇesu. Idha bhikkhave bhikkhu santaṃ vā ajjhattaṃ kāmacchandaṃ atthi me ajjhattaṃ kāmacchandoti pajānāti, asantaṃ vā ajjhattaṃ kāmacchandaṃ natthi me ajjhattaṃ kāmacchandoti pajānāti, yathā ca anuppannassa kāmacchandassa uppādo hoti, tañca pajānāti, yathā ca uppannassa kāmacchandassa pahānaṃ hoti, tañca pajānāti, yathā ca pahīnassa kāmacchandassa āyatiṃ anuppādo hoti, tañca pajānāti. Santaṃ vā ajjhattaṃ byāpādaṃ atthi me ajjhattaṃ byāpādoti pajānāti, asantaṃ vā ajjhattaṃ byāpādaṃ natthi me ajjhattaṃ byāpādoti pajānāti. Yathā ca anuppannassa byāpādassa uppādo hoti, tañca pajānāti, yathā ca uppannassa byāpādassa pahānaṃ hoti, tañca pajānāti. Yathā ca pahīnassa byāpādassa āyatiṃ anuppādo hoti, tañca pajānāti. Santaṃ vā ajjhattaṃ thīnamiddhaṃ atthi me ajjhattaṃ thīnamiddhanti pajānāti, asantaṃ vā ajjhattaṃ thīnamiddhaṃ natthi me ajjhattaṃ thīnamiddhanti pajānāti, yathā ca anuppannassa thīnamiddhassa uppādo hoti, tañca pajānāti, yathā ca uppannassa thīnamiddhassa pahānaṃ hoti, tañca pajānāti, yathā ca pahīnassa thīnamiddhassa āyatiṃ anuppādo hoti, tañca pajānāti. Santaṃ vā ajjhattaṃ uddhaccakukkuccaṃ atthi me ajjhattaṃ uddhaccakukkuccanti pajānāti, asantaṃ vā ajjhattaṃ uddhaccakukkuccaṃ natthi me ajjhattaṃ uddhaccakukkuccanti pajānāti, yathā ca anuppannassa uddhaccakukkuccassa uppādo hoti, tañca pajānāti, yathā ca uppannassa uddhaccakukkuccassa pahānaṃ hoti, tañca pajānāti, yathā ca pahīnassa uddhaccakukkuccassa āyatiṃ anuppādo hoti, tañca pajānāti. Santaṃ vā ajjhattaṃ vicikicchaṃ atthi me ajjhattaṃ vicikicchāti pajānāti, asantaṃ vā ajjhattaṃ vicikicchaṃ natthi me ajjhattaṃ vicikicchāti pajānāti, yathā ca anuppannāya vicikicchāya uppādo hoti, tañca pajānāti. Yathā ca uppannāya vicikicchāya pahānaṃ hoti, tañca pajānāti. Yathā ca pahīnāya vicikicchāya āyatiṃ anuppādo hoti, tañca pajānāti. Iti ajjhattaṃ vā dhammesu dhammānupassī viharati, bahiddhā vā dhammesu dhammānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā dhammesu dhammānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā dhammesu viharati, vayadhammānupassī vā dhammesu viharati, samudayavayadhammānupassī vā dhammesu viharati. Atthi dhammāti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi kho bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, pañcasu nīvaraṇesu.

And how, monks, does a monk dwell contemplating mind-objects in mind-objects as regards the five hindrances? Here, monks, a monk, when sensual desire is present in him, knows 'there is sensual desire in me'; when it is absent, knows 'there is no sensual desire in me'; and he knows how unarisen sensual desire comes to arise, how arisen sensual desire is abandoned, and how what has been abandoned does not arise again in future. So too with ill will; so too with sloth and torpor; so too with restlessness and remorse; and so too with doubt — each known as present or absent, and each known in its arising, its abandoning, and its not arising again. Thus he dwells contemplating mind-objects in mind-objects internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in mind-objects, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there are mind-objects' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating mind-objects in mind-objects, as regards the five hindrances.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, ปัญจะสุ อุปาทานักขันเธสุ. กะถัญจะ ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ. ปัญจะสุ อุปาทานักขันเธสุ. อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ อิติ รูปัง, อิติ รูปัสสะ สะมุทะโย, อิติ รูปัสสะ อัตถังคะโม. อิติ เวทะนา, อิติ เวทะนายะ สะมุทะโย, อิติ เวทะนายะ อัตถังคะโม. อิติ สัญญา, อิติ สัญญายะ สะมุทะโย, อิติ สัญญายะ อัตถังคะโม.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, pañcasu upādānakkhandhesu. Kathañca bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati. Pañcasu upādānakkhandhesu. Idha bhikkhave bhikkhu iti rūpaṃ, iti rūpassa samudayo, iti rūpassa atthaṅgamo. Iti vedanā, iti vedanāya samudayo, iti vedanāya atthaṅgamo. Iti saññā, iti saññāya samudayo, iti saññāya atthaṅgamo.

And again, monks, a monk dwells contemplating mind-objects in mind-objects as regards the five aggregates of clinging. And how does a monk dwell contemplating mind-objects in mind-objects as regards the five aggregates of clinging? Here, monks, a monk knows: 'such is form, such the arising of form, such the passing away of form; such is feeling, such the arising of feeling, such the passing away of feeling; such is perception, such the arising of perception, such the passing away of perception.'

อิติ สังขารา, อิติ สังขารานัง สะมุทะโย, อิติ สังขารานัง อัตถังคะโม. อิติ วิญญาณัง, อิติ วิญญาณัสสะ สะมุทะโย, อิติ วิญญาณัสสะ อัตถังคะโมติ. อิติ อัชฌัตตัง วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ. อัตถิ ธัมมาติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ โข ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, ปัญจะสุ อุปาทานักขันเธสุ.

Iti saṅkhārā, iti saṅkhārānaṃ samudayo, iti saṅkhārānaṃ atthaṅgamo. Iti viññāṇaṃ, iti viññāṇassa samudayo, iti viññāṇassa atthaṅgamoti. Iti ajjhattaṃ vā dhammesu dhammānupassī viharati, bahiddhā vā dhammesu dhammānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā dhammesu dhammānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā dhammesu viharati, vayadhammānupassī vā dhammesu viharati, samudayavayadhammānupassī vā dhammesu viharati. Atthi dhammāti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi kho bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, pañcasu upādānakkhandhesu.

'Such are formations, such the arising of formations, such the passing away of formations; such is consciousness, such the arising of consciousness, such the passing away of consciousness.' Thus he dwells contemplating mind-objects in mind-objects internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in mind-objects, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there are mind-objects' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating mind-objects in mind-objects, as regards the five aggregates of clinging.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, ฉะสุ อัชฌัตติกะพาหิเรสุ อายะตะเนสุ. กะถัญจะ ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ ฉะสุ อัชฌัตติกะพาหิเรสุ อายะตะเนสุ. อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ จักขุญจะ ปะชานาติ, รูเป จะ ปะชานาติ. ยัญจะ ตะทุภะยัง ปะฏิจจะ อุปปัชชะติ สัญโญชะนัง, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ ปะหานัง โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ ปะหีนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อายะติง อะนุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, chasu ajjhattikabāhiresu āyatanesu. Kathañca bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati chasu ajjhattikabāhiresu āyatanesu. Idha bhikkhave bhikkhu cakkhuñca pajānāti, rūpe ca pajānāti. Yañca tadubhayaṃ paṭicca uppajjati saññojanaṃ, tañca pajānāti. Yathā ca anuppannassa saññojanassa uppādo hoti, tañca pajānāti, yathā ca uppannassa saññojanassa pahānaṃ hoti, tañca pajānāti, yathā ca pahīnassa saññojanassa āyatiṃ anuppādo hoti, tañca pajānāti.

And again, monks, a monk dwells contemplating mind-objects in mind-objects as regards the six internal and external sense bases. And how does a monk dwell contemplating mind-objects in mind-objects as regards the six internal and external sense bases? Here, monks, a monk knows the eye, and knows forms, and knows the fetter that arises dependent on them both; and he knows how the unarisen fetter comes to arise, how the arisen fetter is abandoned, and how what has been abandoned does not arise again in future.

โสตัญจะ ปะชานาติ, สัทเท จะ ปะชานาติ. ยัญจะ ตะทุภะยัง ปะฏิจจะ อุปปัชชะติ สัญโญชะนัง, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ ปะหานัง โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ ปะหีนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อายะติง อะนุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ.

Sotañca pajānāti, sadde ca pajānāti. Yañca tadubhayaṃ paṭicca uppajjati saññojanaṃ, tañca pajānāti. Yathā ca anuppannassa saññojanassa uppādo hoti, tañca pajānāti, yathā ca uppannassa saññojanassa pahānaṃ hoti, tañca pajānāti, yathā ca pahīnassa saññojanassa āyatiṃ anuppādo hoti, tañca pajānāti.

He knows the ear, and knows sounds, and knows the fetter that arises dependent on them both; and he knows how the unarisen fetter comes to arise, how the arisen fetter is abandoned, and how what has been abandoned does not arise again in future.

ฆานัญจะ ปะชานาติ คันเธ จะ ปะชานาติ, ยัญจะ ตะทุภะยัง ปะฏิจจะ อุปปัชชะติ สัญโญชะนัง, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ ปะหานัง โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ ปะหีนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อายะติง อะนุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ.

Ghānañca pajānāti gandhe ca pajānāti, yañca tadubhayaṃ paṭicca uppajjati saññojanaṃ, tañca pajānāti. Yathā ca anuppannassa saññojanassa uppādo hoti, tañca pajānāti. Yathā ca uppannassa saññojanassa pahānaṃ hoti, tañca pajānāti. Yathā ca pahīnassa saññojanassa āyatiṃ anuppādo hoti, tañca pajānāti.

He knows the nose, and knows odours, and knows the fetter that arises dependent on them both; and he knows how the unarisen fetter comes to arise, how the arisen fetter is abandoned, and how what has been abandoned does not arise again in future.

ชิวหัญจะ ปะชานาติ, ระเส จะ ปะชานาติ, ยัญจะ ตะทุภะยัง ปะฏิจจะ อุปปัชชะติ สัญโญชะนัง, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ ปะหานัง โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ ปะหีนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อายะติง อะนุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ.

Jivhañca pajānāti, rase ca pajānāti, yañca tadubhayaṃ paṭicca uppajjati saññojanaṃ, tañca pajānāti, yathā ca anuppannassa saññojanassa uppādo hoti, tañca pajānāti. Yathā ca uppannassa saññojanassa pahānaṃ hoti, tañca pajānāti. Yathā ca pahīnassa saññojanassa āyatiṃ anuppādo hoti, tañca pajānāti.

He knows the tongue, and knows tastes, and knows the fetter that arises dependent on them both; and he knows how the unarisen fetter comes to arise, how the arisen fetter is abandoned, and how what has been abandoned does not arise again in future.

กายัญจะ ปะชานาติ, โผฏฐัพเพ จะ ปะชานาติ, ยัญจะ ตะทุภะยัง ปะฏิจจะ อุปปัชชะติ สัญโญชะนัง, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ ปะหานัง โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ ปะหีนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อายะติง อะนุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ.

Kāyañca pajānāti, phoṭṭhabbe ca pajānāti, yañca tadubhayaṃ paṭicca uppajjati saññojanaṃ, tañca pajānāti. Yathā ca anuppannassa saññojanassa uppādo hoti, tañca pajānāti. Yathā ca uppannassa saññojanassa pahānaṃ hoti, tañca pajānāti. Yathā ca pahīnassa saññojanassa āyatiṃ anuppādo hoti, tañca pajānāti.

He knows the body, and knows tangibles, and knows the fetter that arises dependent on them both; and he knows how the unarisen fetter comes to arise, how the arisen fetter is abandoned, and how what has been abandoned does not arise again in future.

มะนัญจะ ปะชานาติ, ธัมเม จะ ปะชานาติ, ยัญจะ ตะทุภะยัง ปะฏิจจะ อุปปัชชะติ สัญโญชะนัง, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อุปปันนัสสะ สัญโญชะนัสสะ ปะหานัง โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ ปะหีนัสสะ สัญโญชะนัสสะ อายะติง อะนุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. อิติ อัชฌัตตัง วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ. อัชฌัตตะพะหิทธา วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ. อัตถิ ธัมมาติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ โข ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, ฉะสุ อัชฌัตติกะพาหิเรสุ อายะตะเนสุ.

Manañca pajānāti, dhamme ca pajānāti, yañca tadubhayaṃ paṭicca uppajjati saññojanaṃ, tañca pajānāti. Yathā ca anuppannassa saññojanassa uppādo hoti, tañca pajānāti. Yathā ca uppannassa saññojanassa pahānaṃ hoti, tañca pajānāti. Yathā ca pahīnassa saññojanassa āyatiṃ anuppādo hoti, tañca pajānāti. Iti ajjhattaṃ vā dhammesu dhammānupassī viharati, bahiddhā vā dhammesu dhammānupassī viharati. Ajjhattabahiddhā vā dhammesu dhammānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā dhammesu viharati, vayadhammānupassī vā dhammesu viharati, samudayavayadhammānupassī vā dhammesu viharati. Atthi dhammāti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi kho bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, chasu ajjhattikabāhiresu āyatanesu.

He knows the mind, and knows mind-objects, and knows the fetter that arises dependent on them both; and he knows how the unarisen fetter comes to arise, how the arisen fetter is abandoned, and how what has been abandoned does not arise again in future. Thus he dwells contemplating mind-objects in mind-objects internally, or externally. Or he dwells contemplating them both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in mind-objects, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there are mind-objects' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating mind-objects in mind-objects, as regards the six internal and external sense bases.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, สัตตะสุ โพชฌังเคสุ. กะถัญจะ ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, สัตตะสุ โพชฌังเคสุ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, sattasu bojjhaṅgesu. Kathañca bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, sattasu bojjhaṅgesu.

And again, monks, a monk dwells contemplating mind-objects in mind-objects as regards the seven factors of awakening. And how does a monk dwell contemplating mind-objects in mind-objects as regards the seven factors of awakening?

อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ สันตัง วา อัชฌัตตัง สะติสัมโพชฌังคัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง สะติสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ, อะสันตัง วา อัชฌัตตัง สะติสัมโพชฌังคัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง สะติสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ สะติสัมโพชฌังคัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อุปปันนัสสะ สะติสัมโพชฌังคัสสะ ภาวะนาปาริปูริ โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ

Idha bhikkhave bhikkhu santaṃ vā ajjhattaṃ satisambojjhaṅgaṃ atthi me ajjhattaṃ satisambojjhaṅgoti pajānāti, asantaṃ vā ajjhattaṃ satisambojjhaṅgaṃ natthi me ajjhattaṃ satisambojjhaṅgoti pajānāti. Yathā ca anuppannassa satisambojjhaṅgassa uppādo hoti, tañca pajānāti, yathā ca uppannassa satisambojjhaṅgassa bhāvanāpāripūri hoti, tañca pajānāti

Here, monks, when the awakening factor of mindfulness is present in him, a monk knows 'the awakening factor of mindfulness is present in me'; when it is absent, he knows 'the awakening factor of mindfulness is absent in me'; and he knows how the unarisen awakening factor of mindfulness comes to arise, and how the arisen awakening factor of mindfulness comes to fulfilment by development.

สันตัง วา อัชฌัตตัง ธัมมะวิจะยะสัมโพชฌังคัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง ธัมมะวิจะยะสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ, อะสันตัง วา อัชฌัตตัง ธัมมะวิจะยะสัมโพชฌังคัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง ธัมมะวิจะยะสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ ธัมมะวิจะยะสัมโพชฌังคัสสะ อุปปาโท โหติ. ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อุปปันนัสสะ ธัมมะวิจะยะสัมโพชฌังคัสสะ ภาวะนาปาริปูริ โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ.

Santaṃ vā ajjhattaṃ dhammavicayasambojjhaṅgaṃ atthi me ajjhattaṃ dhammavicayasambojjhaṅgoti pajānāti, asantaṃ vā ajjhattaṃ dhammavicayasambojjhaṅgaṃ natthi me ajjhattaṃ dhammavicayasambojjhaṅgoti pajānāti. Yathā ca anuppannassa dhammavicayasambojjhaṅgassa uppādo hoti. Tañca pajānāti, yathā ca uppannassa dhammavicayasambojjhaṅgassa bhāvanāpāripūri hoti, tañca pajānāti.

When the awakening factor of investigation of states is present in him, he knows it is present; when it is absent, he knows it is absent; and he knows how the unarisen awakening factor of investigation comes to arise, and how the arisen awakening factor of investigation comes to fulfilment by development.

สันตัง วา อัชฌัตตัง วิริยะสัมโพชฌังคัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง วิริยะสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ อะสันตัง วา อัชฌัตตัง วิริยะสัมโพชฌังคัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง วิริยะสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ วิริยะสัมโพชฌังคัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อุปปันนัสสะ วิริยะสัมโพชฌังคัสสะ ภาวะนาปาริปูริ โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ.

Santaṃ vā ajjhattaṃ viriyasambojjhaṅgaṃ atthi me ajjhattaṃ viriyasambojjhaṅgoti pajānāti asantaṃ vā ajjhattaṃ viriyasambojjhaṅgaṃ natthi me ajjhattaṃ viriyasambojjhaṅgoti pajānāti. Yathā ca anuppannassa viriyasambojjhaṅgassa uppādo hoti, tañca pajānāti, yathā ca uppannassa viriyasambojjhaṅgassa bhāvanāpāripūri hoti, tañca pajānāti.

When the awakening factor of energy is present in him, he knows it is present; when it is absent, he knows it is absent; and he knows how the unarisen awakening factor of energy comes to arise, and how the arisen awakening factor of energy comes to fulfilment by development.

สันตัง วา อัชฌัตตัง ปีติสัมโพชฌังคัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง ปีติสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ, อะสันตัง วา อัชฌัตตัง ปีติสัมโพชฌังคัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง ปีติสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ ปีติสัมโพชฌังคัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อุปปันนัสสะ ปีติสัมโพชฌังคัสสะ ภาวะนาปาริปูริ โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ.

Santaṃ vā ajjhattaṃ pītisambojjhaṅgaṃ atthi me ajjhattaṃ pītisambojjhaṅgoti pajānāti, asantaṃ vā ajjhattaṃ pītisambojjhaṅgaṃ natthi me ajjhattaṃ pītisambojjhaṅgoti pajānāti. Yathā ca anuppannassa pītisambojjhaṅgassa uppādo hoti, tañca pajānāti, yathā ca uppannassa pītisambojjhaṅgassa bhāvanāpāripūri hoti, tañca pajānāti.

When the awakening factor of rapture is present in him, he knows it is present; when it is absent, he knows it is absent; and he knows how the unarisen awakening factor of rapture comes to arise, and how the arisen awakening factor of rapture comes to fulfilment by development.

สันตัง วา อัชฌัตตัง ปัสสัทธิสัมโพชฌังคัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง ปัสสัทธิสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ, อะสันตัง วา อัชฌัตตัง ปัสสัทธิสัมโพชฌังคัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง ปัสสัทธิสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ ปัสสัทธิสัมโพชฌังคัสสะ อุปปาโท โหติ. ตัญจะ ปะชานาติ, ยะถา จะ อุปปันนัสสะ ปัสสัทธิสัมโพชฌังคัสสะ ภาวะนาปาริปูริ โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ.

Santaṃ vā ajjhattaṃ passaddhisambojjhaṅgaṃ atthi me ajjhattaṃ passaddhisambojjhaṅgoti pajānāti, asantaṃ vā ajjhattaṃ passaddhisambojjhaṅgaṃ natthi me ajjhattaṃ passaddhisambojjhaṅgoti pajānāti. Yathā ca anuppannassa passaddhisambojjhaṅgassa uppādo hoti. Tañca pajānāti, yathā ca uppannassa passaddhisambojjhaṅgassa bhāvanāpāripūri hoti, tañca pajānāti.

When the awakening factor of tranquillity is present in him, he knows it is present; when it is absent, he knows it is absent; and he knows how the unarisen awakening factor of tranquillity comes to arise, and how the arisen awakening factor of tranquillity comes to fulfilment by development.

สันตัง วา อัชฌัตตัง สะมาธิสัมโพชฌังคัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง สะมาธิสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ, อะสันตัง วา อัชฌัตตัง สะมาธิสัมโพชฌังคัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง สะมาธิสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ สะมาธิสัมโพชฌังคัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อุปปันนัสสะ สะมาธิสัมโพชฌังคัสสะ ภาวะนาปาริปูริ โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ.

Santaṃ vā ajjhattaṃ samādhisambojjhaṅgaṃ atthi me ajjhattaṃ samādhisambojjhaṅgoti pajānāti, asantaṃ vā ajjhattaṃ samādhisambojjhaṅgaṃ natthi me ajjhattaṃ samādhisambojjhaṅgoti pajānāti. Yathā ca anuppannassa samādhisambojjhaṅgassa uppādo hoti, tañca pajānāti. Yathā ca uppannassa samādhisambojjhaṅgassa bhāvanāpāripūri hoti, tañca pajānāti.

When the awakening factor of concentration is present in him, he knows it is present; when it is absent, he knows it is absent; and he knows how the unarisen awakening factor of concentration comes to arise, and how the arisen awakening factor of concentration comes to fulfilment by development.

สันตัง วา อัชฌัตตัง อุเปกขาสัมโพชฌังคัง อัตถิ เม อัชฌัตตัง อุเปกขาสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ, อะสันตัง วา อัชฌัตตัง อุเปกขาสัมโพชฌังคัง นัตถิ เม อัชฌัตตัง อุเปกขาสัมโพชฌังโคติ ปะชานาติ. ยะถา จะ อะนุปปันนัสสะ อุเปกขาสัมโพชฌังคัสสะ อุปปาโท โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ. ยะถา จะ อุปปันนัสสะ อุเปกขาสัมโพชฌังคัสสะ ภาวะนาปาริปูริ โหติ, ตัญจะ ปะชานาติ.

Santaṃ vā ajjhattaṃ upekkhāsambojjhaṅgaṃ atthi me ajjhattaṃ upekkhāsambojjhaṅgoti pajānāti, asantaṃ vā ajjhattaṃ upekkhāsambojjhaṅgaṃ natthi me ajjhattaṃ upekkhāsambojjhaṅgoti pajānāti. Yathā ca anuppannassa upekkhāsambojjhaṅgassa uppādo hoti, tañca pajānāti. Yathā ca uppannassa upekkhāsambojjhaṅgassa bhāvanāpāripūri hoti, tañca pajānāti.

When the awakening factor of equanimity is present in him, he knows it is present; when it is absent, he knows it is absent; and he knows how the unarisen awakening factor of equanimity comes to arise, and how the arisen awakening factor of equanimity comes to fulfilment by development.

อิติ อัชฌัตตัง วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ. อัตถิ ธัมมาติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ โข ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, สัตตะสุ โพชฌังเคสุ.

Iti ajjhattaṃ vā dhammesu dhammānupassī viharati, bahiddhā vā dhammesu dhammānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā dhammesu dhammānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā dhammesu viharati, vayadhammānupassī vā dhammesu viharati, samudayavayadhammānupassī vā dhammesu viharati. Atthi dhammāti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya patissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi kho bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, sattasu bojjhaṅgesu.

Thus he dwells contemplating mind-objects in mind-objects internally, or externally, or both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in mind-objects, or the nature of passing away, or the nature of both arising and passing away. Or else mindfulness that 'there are mind-objects' is established in him just so far as is needed for knowledge and for remembrance. And he dwells independent, clinging to nothing in the world. Thus too, monks, does a monk dwell contemplating mind-objects in mind-objects, as regards the seven factors of awakening.

ปุนะ จะปะรัง ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, จะตูสุ อะริยะสัจเจสุ. กะถัญจะ ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, จะตูสุ อะริยะสัจเจสุ. อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ อิทัง ทุกขันติ ยะถาภูตัง ปะชานาติ, อะยัง ทุกขะสะมุทะโยติ ยะถาภูตัง ปะชานาติ, อะยัง ทุกขะนิโรโธติ ยะถาภูตัง ปะชานาติ, อะยัง ทุกขะนิโรธะคามินี ปะฏิปะทาติ ยะถาภูตัง ปะชานาติ.

Puna caparaṃ bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, catūsu ariyasaccesu. Kathañca bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati, catūsu ariyasaccesu. Idha bhikkhave bhikkhu idaṃ dukkhanti yathābhūtaṃ pajānāti, ayaṃ dukkhasamudayoti yathābhūtaṃ pajānāti, ayaṃ dukkhanirodhoti yathābhūtaṃ pajānāti, ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadāti yathābhūtaṃ pajānāti.

And again, monks, a monk dwells contemplating mind-objects in mind-objects as regards the four noble truths. And how does a monk dwell contemplating mind-objects in mind-objects as regards the four noble truths? Here, monks, a monk knows as it really is: 'this is suffering'; he knows as it really is: 'this is the arising of suffering'; he knows as it really is: 'this is the ceasing of suffering'; he knows as it really is: 'this is the way leading to the ceasing of suffering'.

กะตะมัญจะ ภิกขะเว ทุกขัง อะริยะสัจจัง. ชาติปิ ทุกขา, ชะราปิ ทุกขา, มะระณัมปิ ทุกขัง, โสกะปะริเทวะทุกขะโทมะนัสสุปายาสาปิ ทุกขา, อัปปิเยหิ สัมปะโยโค ทุกโข, ปิเยหิ วิปปะโยโค ทุกโข, ยัมปิจฉัง นะ ละภะติ, ตัมปิ ทุกขัง. สังขิตเตนะ ปัญจุปาทานักขันธา ทุกขา.

Katamañca bhikkhave dukkhaṃ ariyasaccaṃ. Jātipi dukkhā, jarāpi dukkhā, maraṇampi dukkhaṃ, sokaparidevadukkhadomanassupāyāsāpi dukkhā, appiyehi sampayogo dukkho, piyehi vippayogo dukkho, yampicchaṃ na labhati, tampi dukkhaṃ. Saṅkhittena pañcupādānakkhandhā dukkhā.

And what, monks, is the noble truth of suffering? Birth is suffering, ageing is suffering, death is suffering; sorrow, lamentation, pain, grief and despair are suffering; union with what is disliked is suffering, separation from what is liked is suffering, not getting what one wants is suffering. In short, the five aggregates of clinging are suffering.

กะตะมา จะ ภิกขะเว ชาติ. ยา เตสัง เตสัง สัตตานัง ตัมหิ ตัมหิ สัตตะนิกาเย ชาติ สัญชาติ โอกกันติ, นิพพัตติ อะภินิพพัตติ, ขันธานัง ปาตุภาโว, อายะตะนานัง ปะฏิลาโภ, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว ชาติ.

Katamā ca bhikkhave jāti. Yā tesaṃ tesaṃ sattānaṃ tamhi tamhi sattanikāye jāti sañjāti okkanti, nibbatti abhinibbatti, khandhānaṃ pātubhāvo, āyatanānaṃ paṭilābho, ayaṃ vuccati bhikkhave jāti.

And what, monks, is birth? The birth of beings into this or that order of beings, their being born, their descent into the womb, their production, their coming forth, the appearing of the aggregates, the obtaining of the sense bases — this, monks, is called birth.

กะตะมา จะ ภิกขะเว ชะรา. ยา เตสัง เตสัง สัตตานัง ตัมหิ ตัมหิ สัตตะนิกาเย ชะรา ชีระณะตา, ขัณฑิจจัง ปาลิจจัง วะลิตะจะตา, อายุโน สังหานิ อินท๎ริยานัง ปะริปาโก, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว ชะรา.

Katamā ca bhikkhave jarā. Yā tesaṃ tesaṃ sattānaṃ tamhi tamhi sattanikāye jarā jīraṇatā, khaṇḍiccaṃ pāliccaṃ valitacatā, āyuno saṅhāni indriyānaṃ paripāko, ayaṃ vuccati bhikkhave jarā.

And what, monks, is ageing? The ageing of beings in this or that order of beings, their growing old, brokenness of teeth, greyness of hair, wrinkling of skin, the dwindling of the life span, the wearing out of the faculties — this, monks, is called ageing.

กะตะมัญจะ ภิกขะเว มะระณัง. ยา เตสัง เตสัง สัตตานัง ตัมหา ตัมหา สัตตะนิกายา จุติ จะวะนะตา เภโท อันตะระธานัง, มัจจุ มะระณัง กาละกิริยา, ขันธานัง เภโท, กะเพวะรัสสะ นิกเขโป, ชีวิตินท๎ริยัสสะ อุปัจเฉโท, อิทัง วุจจะติ ภิกขะเว มะระณัง.

Katamañca bhikkhave maraṇaṃ. Yā tesaṃ tesaṃ sattānaṃ tamhā tamhā sattanikāyā cuti cavanatā bhedo antaradhānaṃ, maccu maraṇaṃ kālakiriyā, khandhānaṃ bhedo, kapevarassa nikkhepo, jīvitindriyassa upacchedo, idaṃ vuccati bhikkhave maraṇaṃ.

And what, monks, is death? The passing of beings out of this or that order of beings, their passing away, breaking up, disappearance, dying, death, completion of time, the breaking up of the aggregates, the laying down of the body, the cutting off of the life faculty — this, monks, is called death.

กะตะโม จะ ภิกขะเว โสโก. โย โข ภิกขะเว อัญญะตะรัญญะตะเรนะ พ๎ยะสะเนนะ สะมันนาคะตัสสะ อัญญะตะรัญญะตะเรนะ ทุกขะธัมเมนะ ผุฏฐัสสะ โสโก โสจะนา โสจิตัตตัง, อันโตโสโก อันโตปะริโสโก, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว โสโก.

Katamo ca bhikkhave soko. Yo kho bhikkhave aññataraññatarena byasanena samannāgatassa aññataraññatarena dukkhadhammena phuṭṭhassa soko socanā socitattaṃ, antosoko antoparisoko, ayaṃ vuccati bhikkhave soko.

And what, monks, is sorrow? The sorrow, sorrowing and sorrowfulness of one visited by some misfortune or other, touched by some painful state or other; the inward sorrow, the inward grieving — this, monks, is called sorrow.

กะตะโม จะ ภิกขะเว ปะริเทโว. โย โข ภิกขะเว อัญญะตะรัญญะตะเรนะ พ๎ยะสะเนนะ สะมันนาคะตัสสะ อัญญะตะรัญญะตะเรนะ ทุกขะธัมเมนะ ผุฏฐัสสะ อาเทโว ปะริเทโว, อาเทวะนา ปะริเทวะนา, อาเทวิตัตตัง ปะริเทวิตัตตัง, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว ปะริเทโว.

Katamo ca bhikkhave paridevo. Yo kho bhikkhave aññataraññatarena byasanena samannāgatassa aññataraññatarena dukkhadhammena phuṭṭhassa ādevo paridevo, ādevanā paridevanā, ādevitattaṃ paridevitattaṃ, ayaṃ vuccati bhikkhave paridevo.

And what, monks, is lamentation? The wailing and lamenting of one visited by some misfortune or other, touched by some painful state or other; the state of wailing, the state of lamenting — this, monks, is called lamentation.

กะตะมัญจะ ภิกขะเว ทุกขัง. ยัง โข ภิกขะเว กายิกัง ทุกขัง กายิกัง อะสาตัง, กายะสัมผัสสะชัง ทุกขัง อะสาตัง เวทะยิตัง, อิทัง วุจจะติ ภิกขะเว ทุกขัง, กะตะมัญจะ ภิกขะเว โทมะนัสสัง, ยัง โข ภิกขะเว เจตะสิกัง ทุกขัง, เจตะสิกัง อะสาตัง, เจโตสัมผัสสะชัง ทุกขัง อะสาตัง เวทะยิตัง, อิทัง วุจจะติ ภิกขะเว โทมะนัสสัง.

Katamañca bhikkhave dukkhaṃ. Yaṃ kho bhikkhave kāyikaṃ dukkhaṃ kāyikaṃ asātaṃ, kāyasamphassajaṃ dukkhaṃ asātaṃ vedayitaṃ, idaṃ vuccati bhikkhave dukkhaṃ, katamañca bhikkhave domanassaṃ, yaṃ kho bhikkhave cetasikaṃ dukkhaṃ, cetasikaṃ asātaṃ, cetosamphassajaṃ dukkhaṃ asātaṃ vedayitaṃ, idaṃ vuccati bhikkhave domanassaṃ.

And what, monks, is pain? Whatever bodily pain there is, whatever bodily unpleasantness, whatever painful or unpleasant feeling born of bodily contact — this, monks, is called pain. And what, monks, is grief? Whatever mental pain there is, whatever mental unpleasantness, whatever painful or unpleasant feeling born of mental contact — this, monks, is called grief.

กะตะโม จะ ภิกขะเว อุปายาโส. โย โข ภิกขะเว อัญญะตะรัญญะตะเรนะ พ๎ยะสะเนนะ สะมันนาคะตัสสะ อัญญะตะรัญญะตะเรนะ ทุกขะธัมเมนะ ผุฏฐัสสะ อายาโส อุปายาโส, อายาสิตัตตัง อุปายาสิตัตตัง, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว อุปายาโส.

Katamo ca bhikkhave upāyāso. Yo kho bhikkhave aññataraññatarena byasanena samannāgatassa aññataraññatarena dukkhadhammena phuṭṭhassa āyāso upāyāso, āyāsitattaṃ upāyāsitattaṃ, ayaṃ vuccati bhikkhave upāyāso.

And what, monks, is despair? The distress and despair of one visited by some misfortune or other, touched by some painful state or other; the state of distress, the state of despair — this, monks, is called despair.

กะตะโม จะ ภิกขะเว อัปปิเยหิ สัมปะโยโค ทุกโข. อิธะ ภิกขะเว ยัสสะ เต โหนติ, อะนิฏฐา อะกันตา อะมะนาปา, รูปา สัททา คันธา ระสา โผฏฐัพพา, เย วา ปะนัสสะ เต โหนติ อะนัตถะกามา อะหิตะกามา อะผาสุกามา อะโยคักเขมะกามา, ยา เตหิ สังคะติ สะมาคะโม สะโมธานัง มิสสีภาโว, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว อัปปิเยหิ สัมปะโยโค ทุกโข.

Katamo ca bhikkhave appiyehi sampayogo dukkho. Idha bhikkhave yassa te honti, aniṭṭhā akantā amanāpā, rūpā saddā gandhā rasā phoṭṭhabbā, ye vā panassa te honti anatthakāmā ahitakāmā aphāsukāmā ayogakkhemakāmā, yā tehi saṅgati samāgamo samodhānaṃ missībhāvo, ayaṃ vuccati bhikkhave appiyehi sampayogo dukkho.

And what, monks, is union with what is disliked being suffering? Here, monks, whoever has sights, sounds, odours, tastes and tangibles that are unwished for, unwanted, disagreeable; or whoever has those who desire his loss, his harm, his discomfort, his insecurity — the meeting, coming together, association and mingling with them: this, monks, is called union with what is disliked being suffering.

กะตะโม จะ ภิกขะเว ปิเยหิ วิปปะโยโค ทุกโข, อิธะ ภิกขะเว ยัสสะ เต โหนติ อิฏฐา กันตา มะนาปา, รูปา สัททา คันธา ระสา โผฏฐัพพา, เย วา ปะนัสสะ เต โหนติ. อัตถะกามา หิตะกามา ผาสุกามา โยคักเขมะกามา, มาตา วา ปิตา วา, ภาตา วา ภะคินี วา, มิตตา วา อะมัจฉา วา ญาติสาโลหิตา วา, ยา เตหิ อะสังคะติ อะสะมาคะโม อะสะโมธานัง อะมิสสีภาโว, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว ปิเยหิ วิปปะโยโค ทุกโข.

Katamo ca bhikkhave piyehi vippayogo dukkho, idha bhikkhave yassa te honti iṭṭhā kantā manāpā, rūpā saddā gandhā rasā phoṭṭhabbā, ye vā panassa te honti. Atthakāmā hitakāmā phāsukāmā yogakkhemakāmā, mātā vā pitā vā, bhātā vā bhaginī vā, mittā vā amacchā vā ñātisālohitā vā, yā tehi asaṅgati asamāgamo asamodhānaṃ amissībhāvo, ayaṃ vuccati bhikkhave piyehi vippayogo dukkho.

And what, monks, is separation from what is liked being suffering? Here, monks, whoever has sights, sounds, odours, tastes and tangibles that are wished for, wanted, agreeable; or whoever has those who desire his good, his benefit, his comfort, his security — mother or father, brother or sister, friends, companions or kinsmen — the not meeting, not coming together, not associating and not mingling with them: this, monks, is called separation from what is liked being suffering.

กะตะมัญจะ ภิกขะเว ยัมปิจฉัง นะ ละภะติ ตัมปิ ทุกขัง, ชาติธัมมานัง ภิกขะเว สัตตานัง เอวัง อิจฉา อุปปัชชะติ. อะโห วะตะ มะยัง นะ ชาติธัมมา อัสสามะ, นะ จะ วะตะ โน ชาติ อาคัจเฉยยาติ, นะ โข ปะเนตัง อิจฉายะ ปัตตัพพัง, อิทัมปิ ยัมปิจฉัง นะ ละภะติ, ตัมปิ ทุกขัง.

Katamañca bhikkhave yampicchaṃ na labhati tampi dukkhaṃ, jātidhammānaṃ bhikkhave sattānaṃ evaṃ icchā uppajjati. Aho vata mayaṃ na jātidhammā assāma, na ca vata no jāti āgaccheyyāti, na kho panetaṃ icchāya pattabbaṃ, idampi yampicchaṃ na labhati, tampi dukkhaṃ.

And what, monks, is not getting what one wants being suffering? In beings subject to birth, monks, this wish arises: 'Oh that we were not subject to birth, that birth might not come to us!' But this is not to be got by wishing. This too is not getting what one wants, and that is suffering.

ชะราธัมมานัง ภิกขะเว สัตตานัง เอวัง อิจฉา อุปปัชชะติ. อะโห วะตะ มะยัง นะ ชะราธัมมา อัสสามะ, นะ จะ วะตะ โน ชะรา อาคัจเฉยยาติ, นะ โข ปะเนตัง อิจฉายะ ปัตตัพพัง, อิทัมปิ ยัมปิจฉัง นะ ละภะติ, ตัมปิ ทุกขัง.

Jarādhammānaṃ bhikkhave sattānaṃ evaṃ icchā uppajjati. Aho vata mayaṃ na jarādhammā assāma, na ca vata no jarā āgaccheyyāti, na kho panetaṃ icchāya pattabbaṃ, idampi yampicchaṃ na labhati, tampi dukkhaṃ.

In beings subject to ageing, monks, this wish arises: 'Oh that we were not subject to ageing, that ageing might not come to us!' But this is not to be got by wishing. This too is not getting what one wants, and that is suffering.

พ๎ยาธิธัมมานัง ภิกขะเว สัตตานัง เอวัง อิจฉา อุปปัชชะติ. อะโห วะตะ มะยัง นะ พ๎ยาธิธัมมา อัสสามะ, นะ จะ วะตะ โน พ๎ยาธี อาคัจเฉยยุนติ, นะ โข ปะเนตัง อิจฉายะ ปัตตัพพัง, อิทัมปิ ยัมปิจฉัง นะ ละภะติ, ตัมปิ ทุกขัง.

Byādhidhammānaṃ bhikkhave sattānaṃ evaṃ icchā uppajjati. Aho vata mayaṃ na byādhidhammā assāma, na ca vata no byādhī āgaccheyyunti, na kho panetaṃ icchāya pattabbaṃ, idampi yampicchaṃ na labhati, tampi dukkhaṃ.

In beings subject to sickness, monks, this wish arises: 'Oh that we were not subject to sickness, that sicknesses might not come to us!' But this is not to be got by wishing. This too is not getting what one wants, and that is suffering.

มะระณะธัมมานัง ภิกขะเว สัตตานัง เอวัง อิจฉา อุปปัชชะติ. อะโห วะตะ มะยัง นะ มะระณะธัมมา อัสสามะ, นะ จะ วะตะ โน มะระณัง อาคัจเฉยยาติ, นะ โข ปะเนตัง อิจฉายะ ปัตตัพพัง, อิทัมปิ ยัมปิจฉัง นะ ละภะติ, ตัมปิ ทุกขัง.

Maraṇadhammānaṃ bhikkhave sattānaṃ evaṃ icchā uppajjati. Aho vata mayaṃ na maraṇadhammā assāma, na ca vata no maraṇaṃ āgaccheyyāti, na kho panetaṃ icchāya pattabbaṃ, idampi yampicchaṃ na labhati, tampi dukkhaṃ.

In beings subject to death, monks, this wish arises: 'Oh that we were not subject to death, that death might not come to us!' But this is not to be got by wishing. This too is not getting what one wants, and that is suffering.

โสกะปะริเทวะทุกขะโทมะนัสสุปายาสะธัมมานัง ภิกขะเว สัตตานัง เอวัง อิจฉา อุปปัชชะติ. อะโห วะตะ มะยัง นะ โสกะปะริเทวะทุกขะโทมะนัสสุปายาสะธัมมา อัสสามะ, นะ จะ วะตะ โน โสกะปะริเทวะทุกขะโทมะนัสสุปายาสา อาคัจเฉยยุนติ, นะ โข ปะเนตัง อิจฉายะ ปัตตัพพัง, อิทัมปิ ยัมปิจฉัง นะ ละภะติ, ตัมปิ ทุกขัง.

Sokaparidevadukkhadomanassupāyāsadhammānaṃ bhikkhave sattānaṃ evaṃ icchā uppajjati. Aho vata mayaṃ na sokaparidevadukkhadomanassupāyāsadhammā assāma, na ca vata no sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā āgaccheyyunti, na kho panetaṃ icchāya pattabbaṃ, idampi yampicchaṃ na labhati, tampi dukkhaṃ.

In beings subject to sorrow, lamentation, pain, grief and despair, monks, this wish arises: 'Oh that we were not subject to sorrow, lamentation, pain, grief and despair, that they might not come to us!' But this is not to be got by wishing. This too is not getting what one wants, and that is suffering.

กะตะเม จะ ภิกขะเว สังขิตเตนะ ปัญจุปาทานักขันธา ทุกขา. เสยยะถีทัง. รูปูปาทานักขันโธ, เวทะนูปาทานักขันโธ, สัญญูปาทานักขันโธ, สังขารูปาทานักขันโธ, วิญญาณูปาทานักขันโธ. อิเม วุจจันติ ภิกขะเว สังขิตเตนะ ปัญจุปาทานักขันธา ทุกขา, อิทัง วุจจะติ ภิกขะเว ทุกขัง อะริยะสัจจัง.

Katame ca bhikkhave saṅkhittena pañcupādānakkhandhā dukkhā. Seyyathīdaṃ. Rūpupādānakkhandho, vedanupādānakkhandho, saññupādānakkhandho, saṅkhārupādānakkhandho, viññāṇupādānakkhandho. Ime vuccanti bhikkhave saṅkhittena pañcupādānakkhandhā dukkhā, idaṃ vuccati bhikkhave dukkhaṃ ariyasaccaṃ.

And what, monks, are the five aggregates of clinging that are suffering? They are these: the form aggregate of clinging, the feeling aggregate of clinging, the perception aggregate of clinging, the formations aggregate of clinging, the consciousness aggregate of clinging. These, monks, are called the five aggregates of clinging that are suffering. This, monks, is called the noble truth of suffering.

กะตะมัญจะ ภิกขะเว ทุกขะสะมุทะโย อะริยะสัจจัง, ยายัง ตัณหา โปโนพภะวิกา นันทิราคะสะหะคะตา ตัต๎ระตัต๎ราภินันทินี เสยยะถีทัง. กามะตัณหา, ภะวะตัณหา. วิภะวะตัณหา.

Katamañca bhikkhave dukkhasamudayo ariyasaccaṃ, yāyaṃ taṇhā ponobbhavikā nandirāgasahagatā tatratatrābhinandinī seyyathīdaṃ. Kāmataṇhā, bhavataṇhā. Vibhavataṇhā.

And what, monks, is the noble truth of the arising of suffering? It is this craving which leads to renewed becoming, accompanied by delight and lust, delighting now here now there — namely, craving for sensual pleasures, craving for becoming, craving for non-becoming.

สา โข ปะเนสา ภิกขะเว ตัณหา กัตถะ อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, กัตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ. ยัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ. กิญจะ โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง.

Sā kho panesā bhikkhave taṇhā kattha uppajjamānā uppajjati, kattha nivīsamānā nivīsati. Yaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati. Kiñca loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ.

And where, monks, does this craving arise when it arises, and where does it settle when it settles? Wherever in the world there is what is dear and agreeable, there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles. And what in the world is dear and agreeable?

จักขุง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Cakkhuṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

The eye in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

โสตัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Sotaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

The ear in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ฆานัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Ghānaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

The nose in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ชิวหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Jivhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

The tongue in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

กาโย โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Kāyo loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

The body in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

มะโน โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Mano loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

The mind in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

รูปา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rūpā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Forms in the world are dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

สัททา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Saddā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Sounds in the world are dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

คันธา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Gandhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Odours in the world are dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ระสา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rasā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Tastes in the world are dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

โผฏฐัพพา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Phoṭṭhabbā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Tangibles in the world are dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ธัมมา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Dhammā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Mind-objects in the world are dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

จักขุวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Cakkhuviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Eye-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

โสตะวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Sotaviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Ear-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ฆานะวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Ghānaviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Nose-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ชิวหาวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Jivhāviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Tongue-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

กายะวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Kāyaviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Body-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

มะโนวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Manoviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Mind-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

จักขุสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Cakkhusamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Eye-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

โสตะสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Sotasamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Ear-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ฆานะสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Ghānasamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Nose-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ชิวหาสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Jivhāsamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Tongue-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

กายะสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Kāyasamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Body-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

มะโนสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Manosamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Mind-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

จักขุสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Cakkhusamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Feeling born of eye-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

โสตะสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Sotasamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Feeling born of ear-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ฆานะสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Ghānasamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Feeling born of nose-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ชิวหาสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Jivhāsamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Feeling born of tongue-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

กายะสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Kāyasamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Feeling born of body-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

มะโนสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Manosamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Feeling born of mind-contact in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

รูปะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rūpasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Perception of forms in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

สัททะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Saddasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Perception of sounds in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

คันธะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Gandhasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Perception of odours in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ระสะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rasasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Perception of tastes in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

โผฏฐัพพะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Phoṭṭhabbasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Perception of tangibles in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ธัมมะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Dhammasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Perception of mind-objects in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

รูปะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rūpasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Volition regarding forms in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

สัททะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Saddasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Volition regarding sounds in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

คันธะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Gandhasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Volition regarding odours in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ระสะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rasasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Volition regarding tastes in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

โผฏฐัพพะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Phoṭṭhabbasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Volition regarding tangibles in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ธัมมะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Dhammasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Volition regarding mind-objects in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

รูปะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rūpataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Craving for forms in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

สัททะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Saddataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Craving for sounds in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

คันธะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Gandhataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Craving for odours in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ระสะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rasataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Craving for tastes in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

โผฏฐัพพะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Phoṭṭhabbataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Craving for tangibles in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ธัมมะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Dhammataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Craving for mind-objects in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

รูปะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rūpavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Thought about forms in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

สัททะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Saddavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Thought about sounds in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

คันธะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Gandhavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Thought about odours in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ระสะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rasavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Thought about tastes in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

โผฏฐัพพะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Phoṭṭhabbavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Thought about tangibles in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ธัมมะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Dhammavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Thought about mind-objects in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

รูปะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rūpavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Examination of forms in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

สัททะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Saddavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Examination of sounds in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

คันธะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Gandhavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Examination of odours in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ระสะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Rasavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Examination of tastes in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

โผฏฐัพพะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Phoṭṭhabbavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Examination of tangibles in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

ธัมมะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา อุปปัชชะมานา อุปปัชชะติ, เอตถะ นิวีสะมานา นิวีสะติ.

Dhammavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivīsamānā nivīsati.

Examination of mind-objects in the world is dear and agreeable; there this craving arises when it arises, and there it settles when it settles.

อิทัง วุจจะติ ภิกขะเว ทุกขะสะมุทะโย อะริยะสัจจัง.

Idaṃ vuccati bhikkhave dukkhasamudayo ariyasaccaṃ.

This, monks, is called the noble truth of the arising of suffering.

กะตะมัญจะ ภิกขะเว ทุกขะนิโรโธ อะริยะสัจจัง. โย ตัสสาเยวะ ตัณหายะ อะเสสะวิราคะนิโรโธ จาโค ปะฏินิสสัคโค มุตติ อะนาละโย. สา โข ปะเนสา ภิกขะเว ตัณหา กัตถะ ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, กัตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ, ยัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ กิญจะ โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง.

Katamañca bhikkhave dukkhanirodho ariyasaccaṃ. Yo tassāyeva taṇhāya asesavirāganirodho cāgo paṭinissaggo mutti anālayo. Sā kho panesā bhikkhave taṇhā kattha pahiyyamānā pahiyyati, kattha nirujjhamānā nirujjhati, yaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati kiñca loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ.

And what, monks, is the noble truth of the cessation of suffering? It is the remainderless fading away and cessation of that same craving, the giving up of it, the letting go of it, freedom from it, non-reliance upon it. And where, monks, is this craving abandoned when it is abandoned, and where does it cease when it ceases? Wherever in the world there is what is dear and agreeable, there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases. And what in the world is dear and agreeable?

จักขุง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Cakkhuṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

The eye in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

โสตัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Sotaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

The ear in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ฆานัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Ghānaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

The nose in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ชิวหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Jivhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

The tongue in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

กาโย โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Kāyo loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

The body in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

มะโน โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Mano loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

The mind in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

รูปา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rūpā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Forms in the world are dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

สัททา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Saddā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Sounds in the world are dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

คันธา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Gandhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Odours in the world are dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ระสา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rasā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Tastes in the world are dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

โผฏฐัพพา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Phoṭṭhabbā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Tangibles in the world are dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ธัมมา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Dhammā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Mind-objects in the world are dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

จักขุวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Cakkhuviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Eye-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

โสตะวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Sotaviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Ear-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ฆานะวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Ghānaviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Nose-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ชิวหาวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Jivhāviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Tongue-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

กายะวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Kāyaviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Body-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

มะโนวิญญาณัง โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ,

Manoviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati,

Mind-consciousness in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

จักขุสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Cakkhusamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Eye-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

โสตะสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Sotasamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Ear-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ฆานะสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Ghānasamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Nose-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ชิวหาสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Jivhāsamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Tongue-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

กายะสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Kāyasamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Body-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

มะโนสัมผัสโส โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Manosamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Mind-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

จักขุสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Cakkhusamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Feeling born of eye-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

โสตะสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Sotasamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Feeling born of ear-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ฆานะสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Ghānasamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Feeling born of nose-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ชิวหาสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Jivhāsamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Feeling born of tongue-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

กายะสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Kāyasamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Feeling born of body-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

มะโนสัมผัสสะชา เวทะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Manosamphassajā vedanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Feeling born of mind-contact in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

รูปะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rūpasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Perception of forms in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

สัททะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Saddasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Perception of sounds in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

คันธะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Gandhasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Perception of odours in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ระสะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rasasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Perception of tastes in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

โผฏฐัพพะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Phoṭṭhabbasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Perception of tangibles in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ธัมมะสัญญา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Dhammasaññā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Perception of mind-objects in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

รูปะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rūpasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Volition regarding forms in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

สัททะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Saddasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Volition regarding sounds in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

คันธะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Gandhasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Volition regarding odours in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ระสะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rasasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Volition regarding tastes in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

โผฏฐัพพะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Phoṭṭhabbasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Volition regarding tangibles in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ธัมมะสัญเจตะนา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Dhammasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Volition regarding mind-objects in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

รูปะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rūpataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Craving for forms in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

สัททะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Saddataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Craving for sounds in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

คันธะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Gandhataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Craving for odours in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ระสะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rasataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Craving for tastes in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

โผฏฐัพพะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Phoṭṭhabbataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Craving for tangibles in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ธัมมะตัณหา โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Dhammataṇhā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Craving for mind-objects in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

รูปะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rūpavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Thought about forms in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

สัททะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Saddavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Thought about sounds in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

คันธะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Gandhavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Thought about odours in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ระสะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rasavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Thought about tastes in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

โผฏฐัพพะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Phoṭṭhabbavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Thought about tangibles in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ธัมมะวิตักโก โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Dhammavitakko loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Thought about mind-objects in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

รูปะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rūpavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Examination of forms in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

สัททะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Saddavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Examination of sounds in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

คันธะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Gandhavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Examination of odours in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ระสะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Rasavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Examination of tastes in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

โผฏฐัพพะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Phoṭṭhabbavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Examination of tangibles in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

ธัมมะวิจาโร โลเก ปิยะรูปัง สาตะรูปัง, เอตเถสา ตัณหา ปะหิยยะมานา ปะหิยยะติ, เอตถะ นิรุชฌะมานา นิรุชฌะติ.

Dhammavicāro loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahiyyamānā pahiyyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati.

Examination of mind-objects in the world is dear and agreeable; there this craving is abandoned when it is abandoned, and there it ceases when it ceases.

อิทัง วุจจะติ ภิกขะเว ทุกขะนิโรโธ อะริยะสัจจัง

Idaṃ vuccati bhikkhave dukkhanirodho ariyasaccaṃ

This, monks, is called the noble truth of the cessation of suffering.

กะตะมัญจะ ภิกขะเว ทุกขะนิโรธะคามินี ปะฏิปะทา อะริยะสัจจัง. อะยะเมวะ อะริโย อัฏฐังคิโก มัคโค. เสยยะถีทัง. สัมมาทิฏฐิ สัมมาสังกัปโป, สัมมาวาจา สัมมากัมมันโต สัมมาอาชีโว, สัมมาวายาโม สัมมาสะติ สัมมาสะมาธิ.

Katamañca bhikkhave dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṃ. Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo. Seyyathīdaṃ. Sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo, sammāvācā sammākammanto sammāājīvo, sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi.

And what, monks, is the noble truth of the way leading to the cessation of suffering? It is this very noble eightfold path. That is to say: right view, right intention, right speech, right action, right livelihood, right effort, right mindfulness, right concentration.

กะตะมา จะ ภิกขะเว สัมมาทิฏฐิ. ยัง โข ภิกขะเว ทุกเข ญาณัง, ทุกขะสะมุทะเย ญาณัง, ทุกขะนิโรเธ ญาณัง, ทุกขะนิโรธะคามินิยา ปะฏิปะทายะ ญาณัง, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว สัมมาทิฏฐิ.

Katamā ca bhikkhave sammādiṭṭhi. Yaṃ kho bhikkhave dukkhe ñāṇaṃ, dukkhasamudaye ñāṇaṃ, dukkhanirodhe ñāṇaṃ, dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya ñāṇaṃ, ayaṃ vuccati bhikkhave sammādiṭṭhi.

And what, monks, is right view? Knowledge of suffering, knowledge of the arising of suffering, knowledge of the cessation of suffering, knowledge of the way leading to the cessation of suffering — this, monks, is called right view.

กะตะโม จะ ภิกขะเว สัมมาสังกัปโป เนกขัมมะสังกัปโป อัพ๎ยาปาทะสังกัปโป อะวิหิงสาสังกัปโป, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว สัมมาสังกัปโป.

Katamo ca bhikkhave sammāsaṅkappo nekkhammasaṅkappo abyāpādasaṅkappo avihiṃsāsaṅkappo, ayaṃ vuccati bhikkhave sammāsaṅkappo.

And what, monks, is right intention? The intention of renunciation, the intention of non-ill-will, the intention of harmlessness — this, monks, is called right intention.

กะตะมา จะ ภิกขะเว สัมมาวาจา. มุสาวาทา เวระมะณี, ปิสุณายะ วาจายะ เวระมะณี, ผะรุสายะ วาจายะ เวระมะณี, สัมผัปปะลาปา เวระมะณี, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว สัมมาวาจา.

Katamā ca bhikkhave sammāvācā. Musāvādā veramaṇī, pisuṇāya vācāya veramaṇī, pharusāya vācāya veramaṇī, samphappalāpā veramaṇī, ayaṃ vuccati bhikkhave sammāvācā.

And what, monks, is right speech? Refraining from false speech, refraining from malicious speech, refraining from harsh speech, refraining from idle chatter — this, monks, is called right speech.

กะตะโม จะ ภิกขะเว สัมมากัมมันโต. ปาณาติปาตา เวระมะณี, อะทินนาทานา เวระมะณี, กาเมสุ มิจฉาจารา เวระมะณี, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว สัมมากัมมันโต.

Katamo ca bhikkhave sammākammanto. Pāṇātipātā veramaṇī, adinnādānā veramaṇī, kāmesu micchācārā veramaṇī, ayaṃ vuccati bhikkhave sammākammanto.

And what, monks, is right action? Refraining from killing living beings, refraining from taking what is not given, refraining from sexual misconduct — this, monks, is called right action.

กะตะโม จะ ภิกขะเว สัมมาอาชีโว. อิธะ ภิกขะเว อะริยะสาวะโก มิจฉาอาชีวัง ปะหายะ, สัมมาอาชีเวนะ ชีวิกัง กัปเปติ, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว สัมมาอาชีโว.

Katamo ca bhikkhave sammāājīvo. Idha bhikkhave ariyasāvako micchāājīvaṃ pahāya, sammāājīvena jīvikaṃ kappeti, ayaṃ vuccati bhikkhave sammāājīvo.

And what, monks, is right livelihood? Here, monks, a noble disciple abandons wrong livelihood and makes his living by right livelihood — this, monks, is called right livelihood.

กะตะโม จะ ภิกขะเว สัมมาวายาโม. อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ อะนุปปันนานัง ปาปะกานัง อะกุสะลานัง ธัมมานัง อะนุปปาทายะ, ฉันทัง ชะเนติ วายะมะติ วิริยัง อาระภะติ จิตตัง ปัคคัณหาติ ปะทะหะติ. อุปปันนานัง ปาปะกานัง อะกุสะลานัง ธัมมานัง ปะหานายะ, ฉันทัง ชะเนติ วายะมะติ วิริยัง อาระภะติ จิตตัง ปัคคัณหาติ ปะทะหะติ. อะนุปปันนานัง กุสะลานัง ธัมมานัง อุปปาทายะ, ฉันทัง ชะเนติ วายะมะติ วิริยัง อาระภะติ จิตตัง ปัคคัณหาติ ปะทะหะติ. อุปปันนานัง กุสะลานัง ธัมมานัง ฐิติยา อะสัมโมสายะ ภิยโยภาวายะ เวปุลลายะ ภาวะนายะ ปาริปูริยา, ฉันทัง ชะเนติ วายะมะติ วิริยัง อาระภะติ จิตตัง ปัคคัณหาติ ปะทะหะติ. อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว สัมมาวายาโม.

Katamo ca bhikkhave sammāvāyāmo. Idha bhikkhave bhikkhu anuppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anuppādāya, chandaṃ janeti vāyamati viriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Uppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya, chandaṃ janeti vāyamati viriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Anuppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ uppādāya, chandaṃ janeti vāyamati viriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā, chandaṃ janeti vāyamati viriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati. Ayaṃ vuccati bhikkhave sammāvāyāmo.

And what, monks, is right effort? Here, monks, a monk generates desire for the non-arising of unarisen evil unwholesome states, and he makes an effort, rouses energy, applies his mind and strives. He generates desire for the abandoning of arisen evil unwholesome states, and he makes an effort, rouses energy, applies his mind and strives. He generates desire for the arising of unarisen wholesome states, and he makes an effort, rouses energy, applies his mind and strives. He generates desire for the continuance, non-confusion, increase, expansion, development and fulfilment of arisen wholesome states, and he makes an effort, rouses energy, applies his mind and strives. This, monks, is called right effort.

กะตะมา จะ ภิกขะเว สัมมาสะติ. อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ กาเย กายานุปัสสี วิหะระติ, อาตาปี สัมปะชาโน สะติมา, วิเนยยะ โลเก อะภิชฌาโทมะนัสสัง เวทะนาสุ เวทะนานุปัสสี วิหะระติ, อาตาปี สัมปะชาโน สะติมา, วิเนยยะ โลเก อะภิชฌาโทมะนัสสัง, จิตเต จิตตานุปัสสี วิหะระติ, อาตาปี สัมปะชาโน สะติมา, วิเนยยะ โลเก อะภิชฌาโทมะนัสสัง, ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, อาตาปี สัมปะชาโน สะติมา, วิเนยยะ โลเก อะภิชฌาโทมะนัสสัง, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว สัมมาสะติ.

Katamā ca bhikkhave sammāsati. Idha bhikkhave bhikkhu kāye kāyānupassī viharati, ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṃ vedanāsu vedanānupassī viharati, ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṃ, citte cittānupassī viharati, ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṃ, dhammesu dhammānupassī viharati, ātāpī sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassaṃ, ayaṃ vuccati bhikkhave sammāsati.

And what, monks, is right mindfulness? Here, monks, a monk dwells contemplating the body in the body, ardent, clearly comprehending and mindful, having put away covetousness and grief for the world; he dwells contemplating feelings in feelings, ardent, clearly comprehending and mindful, having put away covetousness and grief for the world; he dwells contemplating mind in mind, ardent, clearly comprehending and mindful, having put away covetousness and grief for the world; he dwells contemplating mind-objects in mind-objects, ardent, clearly comprehending and mindful, having put away covetousness and grief for the world. This, monks, is called right mindfulness.

กะตะโม จะ ภิกขะเว สัมมาสะมาธิ, อิธะ ภิกขะเว ภิกขุ วิวิจเจวะ กาเมหิ วิวิจจะ อะกุสะเลหิ ธัมเมหิ, สะวิตักกัง สะวิจารัง วิเวกะชัมปีติสุขัง ปะฐะมัง ฌานัง อุปะสัมปัชชะ วิหะระติ. วิตักกะวิจารานัง วูปะสะมา, อัชฌัตตัง สัมปะสาทะนัง เจตะโส เอโกทิภาวัง อะวิตักกัง อะวิจารัง, สะมาธิชัมปีติสุขัง ทุติยัง ฌานัง อุปะสัมปัชชะ วิหะระติ. ปีติยา จะ วิราคา, อุเปกขะโก จะ วิหะระติ, สะโต จะ สัมปะชาโน สุขัญจะ กาเยนะ ปะฏิสังเวเทติ, ยันตัง อะริยา อาจิกขันติ อุเปกขะโก สะติมา สุขะวิหารีติ, ตะติยัง ฌานัง อุปะสัมปัชชะ วิหะระติ. สุขัสสะ จะ ปะหานา ทุกขัสสะ จะ ปะหานา, ปุพเพวะ โสมะนัสสะโทมะนัสสานัง อัตถังคะมา, อะทุกขะมะสุขัง อุเปกขาสะติปาริสุทธิง, จะตุตถัง ฌานัง อุปะสัมปัชชะ วิหะระติ, อะยัง วุจจะติ ภิกขะเว สัมมาสะมาธิ.

Katamo ca bhikkhave sammāsamādhi, idha bhikkhave bhikkhu vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi, savitakkaṃ savicāraṃ vivekajampītisukhaṃ paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Vitakkavicārānaṃ vūpasamā, ajjhattaṃ sampasādanaṃ cetaso ekodibhāvaṃ avitakkaṃ avicāraṃ, samādhijampītisukhaṃ dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Pītiyā ca virāgā, upekkhako ca viharati, sato ca sampajāno sukhañca kāyena paṭisaṃvedeti, yantaṃ ariyā ācikkhanti upekkhako satimā sukhavihārīti, tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. Sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā, pubbeva somanassadomanassānaṃ atthaṅgamā, adukkhamasukhaṃ upekkhāsatipārisuddhiṃ, catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati, ayaṃ vuccati bhikkhave sammāsamādhi.

And what, monks, is right concentration? Here, monks, quite secluded from sensual pleasures, secluded from unwholesome states, a monk enters and dwells in the first jhāna, which is accompanied by thought and examination, with rapture and pleasure born of seclusion. With the stilling of thought and examination, he enters and dwells in the second jhāna, which has inner confidence and unification of mind, is without thought and without examination, and has rapture and pleasure born of concentration. With the fading away of rapture he dwells equanimous, mindful and clearly comprehending, and experiences pleasure with the body; he enters and dwells in the third jhāna, of which the noble ones declare: equanimous and mindful, he dwells pleasantly. With the abandoning of pleasure and the abandoning of pain, and with the earlier disappearance of gladness and grief, he enters and dwells in the fourth jhāna, which is neither painful nor pleasant and has purity of mindfulness through equanimity. This, monks, is called right concentration.

อิทัง วุจจะติ ภิกขะเว ทุกขะนิโรธะคามินี ปะฏิปะทา อะริยะสัจจัง.

Idaṃ vuccati bhikkhave dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṃ.

This, monks, is called the noble truth of the way leading to the cessation of suffering.

อิติ อัชฌัตตัง วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, พะหิทธา วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ, อัชฌัตตะพะหิทธา วา ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ. สะมุทะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ, วะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ, สะมุทะยะวะยะธัมมานุปัสสี วา ธัมเมสุ วิหะระติ. อัตถิ ธัมมาติ วา ปะนัสสะ สะติ ปัจจุปัฏฐิตา โหติ, ยาวะเทวะ ญาณะมัตตายะ ปะติสสะติมัตตายะ. อะนิสสิโต จะ วิหะระติ, นะ จะ กิญจิ โลเก อุปาทิยะติ, เอวัมปิ โข ภิกขะเว ภิกขุ ธัมเมสุ ธัมมานุปัสสี วิหะระติ.

Iti ajjhattaṃ vā dhammesu dhammānupassī viharati, bahiddhā vā dhammesu dhammānupassī viharati, ajjhattabahiddhā vā dhammesu dhammānupassī viharati. Samudayadhammānupassī vā dhammesu viharati, vayadhammānupassī vā dhammesu viharati, samudayavayadhammānupassī vā dhammesu viharati. Atthi dhammāti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti, yāvadeva ñāṇamattāya paṭissatimattāya. Anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati, evampi kho bhikkhave bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati.

So he dwells contemplating mind-objects in mind-objects internally, or he dwells contemplating mind-objects in mind-objects externally, or he dwells contemplating mind-objects in mind-objects both internally and externally. He dwells contemplating the nature of arising in mind-objects, or he dwells contemplating the nature of passing away in mind-objects, or he dwells contemplating the nature of both arising and passing away in mind-objects. Or else mindfulness that there are mind-objects is established in him just to the extent necessary for knowledge and remembrance. And he dwells independent, not clinging to anything in the world. That too, monks, is how a monk dwells contemplating mind-objects in mind-objects.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ สัตตะ วัสสานิ. ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว สัตตะ วัสสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya satta vassāni. Tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave satta vassāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for seven years, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone seven years, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ ฉะ วัสสานิ. ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว ฉะ วัสสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya cha vassāni. Tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave cha vassāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for six years, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone six years, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ ปัญจะ วัสสานิ. ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว ปัญจะ วัสสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya pañca vassāni. Tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave pañca vassāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for five years, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone five years, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ จัตตาริ วัสสานิ. ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว จัตตาริ วัสสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya cattāri vassāni. Tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave cattāri vassāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for four years, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone four years, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ ตีณิ วัสสานิ. ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว ตีณิ วัสสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya tīṇi vassāni. Tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave tīṇi vassāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for three years, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone three years, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ ท๎เว วัสสานิ. ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว ท๎เว วัสสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya dve vassāni. Tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave dve vassāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for two years, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone two years, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ เอกัง วัสสัง. ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว เอกัง วัสสัง.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya ekaṃ vassaṃ. Tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave ekaṃ vassaṃ.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for one year, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone one year, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ สัตตะ มาสานิ. ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว สัตตะ มาสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya satta māsāni. Tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave satta māsāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for seven months, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone seven months, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ ฉะ มาสานิ, ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว ฉะ มาสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya cha māsāni, tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave cha māsāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for six months, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone six months, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ ปัญจะ มาสานิ. ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว ปัญจะ มาสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya pañca māsāni. Tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave pañca māsāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for five months, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone five months, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ จัตตาริ มาสานิ, ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว จัตตาริ มาสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya cattāri māsāni, tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave cattāri māsāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for four months, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone four months, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ ตีณิ มาสานิ. ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว ตีณิ มาสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya tīṇi māsāni. Tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave tīṇi māsāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for three months, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone three months, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ ท๎เว มาสานิ, ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐันตุ ภิกขะเว ท๎เว มาสานิ.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya dve māsāni, tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhantu bhikkhave dve māsāni.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for two months, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone two months, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ มาสัง, ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐะตุ ภิกขะเว มาโส.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya māsaṃ, tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhatu bhikkhave māso.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for a month, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone a month, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ อัฑฒะมาสัง. ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา. ติฏฐะตุ ภิกขะเว อัฑฒะมาโส.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya aḍḍhamāsaṃ. Tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā. Tiṭṭhatu bhikkhave aḍḍhamāso.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for half a month, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning. Let alone half a month, monks.

โย หิ โกจิ ภิกขะเว อิเม จัตตาโร สะติปัฏฐาเน เอวัง ภาเวยยะ สัตตาหัง, ตัสสะ ท๎วินนัง ผะลานัง อัญญะตะรัง ผะลัง ปาฏิกังขัง, ทิฏเฐวะ ธัมเม อัญญา, สะติ วา อุปาทิเสเส อะนาคามิตา.

Yo hi koci bhikkhave ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya sattāhaṃ, tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ, diṭṭheva dhamme aññā, sati vā upādisese anāgāmitā.

Whoever, monks, should develop these four foundations of mindfulness in this way for seven days, one of two fruits may be expected for him: final knowledge here and now, or, if there is a trace of clinging left, the state of non-returning.

เอกายะโน อะยัง ภิกขะเว มัคโค, สัตตานัง วิสุทธิยา, โสกะปะริเทวานัง สะมะติกกะมายะ, ทุกขะโทมะนัสสานัง อัฏฐังคะมายะ, ญายัสสะ อะธิคะมายะ, นิพพานัสสะ สัจฉิกิริยายะ, ยะทิทัง จัตตาโร สะติปัฏฐานาติ. อิติ ยันตัง วุตตัง อิทะเมตัง ปะฏิจจะ วุตตันติ. อิทะมะโวจะ ภะคะวา. อัตตะมะนา เต ภิกขู ภะคะวะโต ภาสิตัง อะภินันทุนติ.

Ekāyano ayaṃ bhikkhave maggo, sattānaṃ visuddhiyā, sokaparidevānaṃ samatikkamāya, dukkhadomanassānaṃ aṭṭhaṅgamāya, ñāyassa adhigamāya, nibbānassa sacchikiriyāya, yadidaṃ cattāro satipaṭṭhānāti. Iti yantaṃ vuttaṃ idametaṃ paṭicca vuttanti. Idamavoca bhagavā. Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ abhinandunti.

This is the one and only way, monks, for the purification of beings, for the surmounting of sorrow and lamentation, for the disappearance of pain and grief, for the attainment of the true way, for the realisation of Nibbāna — namely, the four foundations of mindfulness. So it was with reference to this that it was said. This is what the Blessed One said. Satisfied, those monks delighted in the Blessed One's words.